سفر به ایران | بندر و شهر باستانی سیراف در بوشهر

» سفر به ایران | بندر و شهر باستانی سیراف در بوشهر

در بعضی نوشته‌ ها نام سیراف یا صیراف نیز نوشته شده‌ است. شهری باستانی واقع در بخش مرکزی شهرستان کنگان در استان بوشهر یکی از آثار تاریخی و از نقاط دیدنی استان بوشهر در جنوب ایران است.


استان بوشهر، سرزمین عجایب و داستان‎ها، خانه مردمان خونگرمی که چشم‎شان با امواج گره خورده، مادر تمدنی کمتر شناخته شده و دیرپاست. نقطه به نقطه این استان دیدنی است اما پیشنهاد ما برای شروع، بدون شک بندر سیراف است.


بندر سیراف، که با توجه به قدمت خود بارها و بارها دچار تغییر نام شده امروز به نام بندر طاهری نیز شناخته می‎شود. این بندر، جزیی از شهرستان کنگان در 335 کیلومتری جنوب بندر بوشهر است. نام سیراف در زمان ساسانی به یاد بنیانگذار آن ارتشیرآب بوده که در طول زمان به شیراب، سیراب ،کنون به سیراف تبدیل شده است.


یکی از جالبترین ویژگی‌های این بندر آن است که در فاصله‌ای کم از دریا و کوه قرار گرفته و بحدی که در جاهایی این فاصله به کمتر از 20 متر میرسد. بدلیل همین ویژگی است که سیراف به ماسوله جنوب نیز معروف است.


این بندر یکی از قدیمترین قطب‎های تجاری کشور در جنوب بوده است. متاسفانه بدلیل دو زلزله بزرگی که در این منطقه اتفاق افتاده، از بقایای ساختمان های شکوهمند سیراف باستانی اثری بجا نمانده است.البته هنوز هم صیادان و مردم محلی قطعات سفالی و چوبی قدیمی از آب می گیرند که گواه تاریخ غنی و سرشار منطقه است.


از آنجا که این بندر نیز مانند پمپی ایتالیا، بر اثر عارضه‎ای طبیعی به سرنوشتی کمابیش تراژیک مبتلا شده، باستان شناسان سیراف را "پمپی" ایران نیز می‎خوانند.


در بازگشت از سیراف، از ساخت و سازهای نامناسب با بافت تاریخی شهر متاسف خواهید شد، خصوصا به دلیل نزدیکی بندر به منطقه آزاد عسلویه و مهاجرت از سایر نقاط استان به این منطقه شکل و شمایل شهر دستخوش تغییرات ناخوشایندی شده است.


سیراف جزو مناطق بسیار گرم و شرجی کشور محسوب می شود، سفر به آن در نیمه دوم سال تا اواسط اردیبهشت ماه می شود.حداقل باید نیمی از روز را برای این شهر اختصاص دهید.


کلیه ساختمانهای شهر عمود بر خط ساحل و کوههای اطراف است. سمت دریا منحنی صاف ،منظره ای عالی ایجاد میکند که به زودی فراموش نمیشود.سیراف یک بندر کوچک خلیج فارس است و تنها 3500 نفر اقامت دارد.

یک شهر با چنین جمعیت کمی معمولاً ممکن است برای گردشگران جذاب نباشد اما Siraf متفاوت است. در زمان ساسانی و آغاز دوران اسلامی ، سیراف زمانی پرترافیک ترین بندر در ایران بود که با همه کشورهای توسعه یافته تجارت می کرد ، از روم و یونان اروپا ، تا ماداگاسکار آفریقا و تا راه چین.


جدا از موقعیت ویژه و استراتژیکی این بندر و نقش آن در مبادلات اقتصادی در گذشته، سیراف از دیدنی ترین بنادر کشورمان است که تاریخ کهن آن مورد توجه محققان و تاریخ دانان است و نیز این منطقه از نظر باستان شناسان یکی از مناطق حائز اهمیت و قابل مطالعه و بررسی است.


بندر تاریخی Siraf و جاذبه های شگفت انگیز آن

بندر تاریخی سیراف ، در شهر کنگان ، استان بوشهر ، یک جاذبه خیره کننده در جنوب ایران است. در بندر بناهای باستانی و جاذبه های دیگری وجود دارد که قدمت آن به دوران باستان باز می گردد. امروز ، چندین ایرانی و دیگران از سراسر دنیا برای بازدید از این بندر تاریخی به بوشهر سفر می کنند.


مطالعات باستان شناسی انجام شده در این شهر تاریخی نشان می دهد که این بندر برای اولین بار در دوره ساسانیان تأسیس شده است. در طی سده های 9 و 10 ، بندر سیراف یکی از مشهورترین بنادر منطقه خلیج فارس بود. این بندر در آن زمان به "سیراب" نیز معروف بود (در فارسی به معنای رفع عطش است).


موقعیت جغرافیایی بندر سیراف

از نظر جغرافیایی ، بندر سیراف بین یک رشته کوه و خلیج فارس قرار دارد. در بین شهر کنگان و بندر عسلویه واقع شده است. با قدم زدن در این بندر تاریخی و بازدید از بناهای تاریخی آن ، به بقایای بناهای باستانی توجه می کنید. بدیهی است که جزر و مد های دریای دریا بسیاری از این بناهای تاریخی را خراب کرده ، فرسایش و غرق کرده است.


منظره مناظر طبیعی در بندر سیراف کاملاً نمایشی و استثنایی است. هنوز مناطق دست نخورده در این منطقه وجود دارد. نماهای برخی از بناهای تاریخی شهر از جذاب ترین نمونه های معماری در جهان است.


تاریخ و تمدن باستانی در بندر تاریخی سیراف

به گفته یک باستان شناس فرانسوی ، لوئیس واندن برگه ، در گذشته چندین یهودی در شهر باستانی سیراف سکونت داشتند. ساکنان یهودی سیراف تجار ابریشم بودند. بنابراین ، این منطقه با کشورهایی مانند رم ، یونان ، آفریقا و کشورهای آسیای شرقی مانند چین روابط تجاری و اقتصادی زیادی داشت.


با توجه به اشیاء تاریخی مانند سفال ، معماری گچ کاری و تزئینات کشف شده در این بندر ، مشخص است که کالاهای زیادی در بین بازرگانان این بندر رد و بدل شده است.


آثار باستانی بندر

بقایای باستانی در سیراف نشان می دهد که یکی از شلوغ ترین بنادر جنوب ایران بوده است و مورد بازدید بسیاری از کشتی ها از خاورمیانه قرار گرفته است. در ارتفاعات مشرف به تپه های شمال سیراف ، خاکسپاری های باستانی وجود دارد. براساس گفته های باستان شناسان ، آنها سازه هایی برای ذخیره آب باران بوده اند.


حوضچه های ذخیره آب باران در بندر تاریخی سیراف مستطیل شکل است و در دامنه دامنه کوه نصب شده است. حجم زیادی از آب باران در بالاترین حوضچه ها به سمت پایین سرازیر شده و حوضچه های دیگر را به سمت پایین پر کرده است.


مقبره های سنگی ساخته شده در بندر تاریخی سیراف

از طرف دیگر ، برخی معتقدند طبق شواهد کشف شده از این سایت ، این حوضچه ها با هدف دیگری مورد استفاده قرار گرفته است. به نظر آنها ، این مکان یک قبرستان خانوادگی اقوام مختلف بود. استخوان های مردگان حاصل از این حوضچه ها اثبات این ادعاست.


چاه های سنگی عمیق در بندر تاریخی بندر سیراف برخی از آثار باستانی در منطقه باقی مانده است. در مناطقی به نام "جرات لیر" و "شیلار" در سیراف وجود دارد که تقریباً چاه های عمیق وجود دارد که در فصول بارانی سرد پر می شوند. این چاه ها به خودی خود ساختارهای جذابی هستند.


قلعه نصوری

این بنا که دارای قدمتی حدود 200 ساله است به دستور شیخ جبار نصوری ساخته شده، این قلعه بنایی دو اشکوبه است که از جنوب رو به خلیج فارس دارد. تزیینات این ساختمان با الهام از دوره باشکوه سیراف در اواسط دوره اسلامی انجام شده است و نمونه نادری از بافت سنتی سیراف است. گچبری و تزیینات گل وبوته و مرغ و ستونه ای مارپیچ بازدید کننده را به یاد بناهای دوره زندیه می اندازد.


مسجد جامع سیراف

این مسجد که مانند بسیاری از مساجد جامع دیگر کشور بر روی بقایای یک آتشکده ساسانی ساخته شده است در اوایل قرن سوم هجری قمری به شکل یک مسجد با کاربرد عبادت اسلامی احداث شده است. شباهت هایی که بین گچبری های این مسجد و مسجد جامع نایین دیده می شود قابل توجه است.


دره لیر

در فاصله کوتاهی از قلعه، در شمال شهر با گور دخمه هایی در دل کوه مواجه می شویم که حقیقتا جزو دیدینی ترین مناطق استان به شمار می روند.از آنجا که سیراف محل سکونت مردم متعددی با دین و آیین های مختلف بوده است، حدس زده می شود این مکان یک گورستان مختلط برای ادیان مختلف بوده است و شواهدی در دست است که نشان می دهد آیین خاکسپاری مسیحی، اسلامی و حتی آیین های قدیمی تر نظیر زرتشیت و مانوی در این گورستان وجود دارد.هرچند به باور برخی باستان شناسان علت اولیه ایجاد این گودال ها در دل کوه در واقع ذخیره سازی آب باران برای مصارف بعدی بوده است.


کوه پردیس

در صورتیکه دیدنی های داخل شهر را که شامل قلعه نصوری، مسجد جامع، دره لیر و گور دخمه ها و از همه جالب تر ساحل زیبای این بندر است را بازدید کردید می توانید در یک برنامه خود را به کوه پردیس برسانید که در فاصله ای حدود 2 ساعتی سیراف واقع شده است.گروه های زیادی برای پیاده روی و کوهنوردی در منطقه حاضر هستند که با اندکی جستجو می توانید با همراهی آنها به منطقه بروید.


افسانه های بسیار زیادی در مورد قله این کوه وجود دارد که خصوصا در سال های گذشته مورد توجه مردم قرار گرفته است، از محل تولد جمشید، تا خواص فوق طبیعی که به سنگ و گیاه این کوه نسبت داده می شوند، در کنار زیبایی های طبیعی و منحصر بفرد آن، کوه پردیس را به یکی از جذاب ترین نقاط استان بوشهر تبدیل کرده است.

عسل و خرمای منحصربفرد این منطقه در بازار های محلی و جهانی شهرت دارد. همچنین زیتونی که در این منطقه می روید علاوه بر مرغوبیت یکی از عجایب کشاورزی نیز به شمار می رود، رویش زیتون در چنین منطقه گرم و خشکی بسیار نادر است.


سنگ های این منطقه نیز دارای خاصیت مغناطیسی هستند که توسط بازدیدکنندگان تایید می شوند.وجود چشمه های گوارای آب در یکی از گرم و خشک ترین نقاط جهان، پوشش گیاهی جالب و افسانه های جالب، این محوطه را تبدیل به مکانی ایده آل برای گشت و گذار تبدیل می کند.


همچنین آتشکده ای که بر فراز این کوه قرار دارد و همچنین بقایایی که از دوران شکار و غارنشینی به شکل ظروف و فسیل برجای مانده، اهمیت باستان شناسی و تاریخی آن را نشان می دهد.


قلعه شیخ نصوری یکی از بناهای تاریخی سیراف است. این قلعه در اواخر دوره قاجار ، محل اقامت و حاكمیت شخصی به نام شیخ نصوری بود. این سازه مشرف به خلیج فارس از بندر ارتفاعات Siraf است.


صنایع دستی

سیراف که در بازار محلی به نمایش گذاشته می شود ساکنان سیراف مشاغل مختلفی دارند. علاوه بر مشاغل مرتبط با دریا ، افراد محلی در اینجا در زمینه هنر و صنایع دستی نیز فعالیت می کنند.


صنایع دستی منطقه شامل گلاباتوندوزی (گلدوزی انجام شده با نوعی نخ به نام گلاباتون) ، منجوق مهره ، سفال ، زیور آلات پوسته دریایی ، سبدهای حصیری و انواع دیگر چوب است. یکی از نمادهای فرهنگی در سیراف مقبره قطب الدین صرافی است. او دانشمند ایرانی در شاخه اسلام شیعه بوده است.


آرامگاه سیبویه

سیبویه دانشمند علم نحو و از بزرگان این علم زندگی می کرده و آرامگاهش در این منطقه است.

گور سیبویه یکی دیگر از نمادهای تمدن باستانی در سیراف است. این مقبره متعلق به سیبویه ، دستور زبان بزرگ و برادرش است. سیبویه یک محقق فارسی است زندگی کرده و گرامر را برای زبان عربی نوشت. آرامگاه وی اکنون در دره لیر است.


مسجد جامع صراف از مهمترین بناهای فرهنگی این بندر است. این مسجد یکی از بناهای تاریخی پس از اسلام است که در این منطقه ساخته شده است. چندین جاذبه گردشگری ، صنایع دستی و مکانهای توریستی وجود دارد و موارد دیگر که میراث فرهنگی ملموس ایرانیان در بندر تاریخی سیراف محسوب می شوند.


جاذبه های گردشگری طبیعی ، حمام های تاریخی ، بازارچه ها و مراکز خرید قدیمی ، صنایع دستی ، پارک ها ، سواحل زیبا ، مساجد ، موزه مردم شناسی ، آتشکده ، چاه ها ، مخازن آب ، دره لیر دخماس (قرار گرفتن در معرض اجساد زرتشتیان) و غیره همگی نمونه های فرهنگی هستند میراث در جنوب ایران.


پتانسیل بالای بندر سیراف

جاذبه های بندر سیراف سرسرای نمای منطقه باستانی سیراف، خانه های اعیانی سیراف، موزه ی وایت هوس، هتل ها و رستوران های این بندر زیبا است.سوغاتی سیراف؛ از این بندر زیبا می توانید ماهی، میگو و خرما و انواع صنایع دستی را به عنوان سوغات تهیه کنید.


غذاهای معروف سیراف؛ غذاهای معروف بندر سیراف قلیه ماهی، ماهی سرخ کرده و میگو پلو است که می توانید طعم لذیذ آن را در هتل ها و رستوران های این بندر بچشید.


صنایع دستی سیراف؛ صنایع دستی سیراف شامل گلابتون دوزی، منجوق دوزی و اشیای تزئینی مثل آویزهای حلزونی، صدفی، تزئینات آکواریوم، سبد حصیری، دمپایی حصیری، لیف و صنایع دستی چوبی است.


مسجد امام حسن

این مسجد که بهترین بنای عمومی سیراف است روی ویرانه‌ های یک دژ ساسانی احداث شده و محققان سال بنا شدن آن را 188هجری قمری می دانند. سکه‌ هایی با تاریخ ضرب سال 188از این منطقه کشف شده که سال بنای مسجد را تایید می کند. مسجد یک صحن مربع شکل، و در سه طرف رواق‌ هایی با ستون های گرد دارد، کشف پایه تک مناره ی مسجد، آن را در ردیف یکی از قدیمی ترین‌ ترین مساجد مناره دار سرزمین های اسلامی جا داده است.


عمارت شیخ جبار نصوری

این عمارت روی تپه ای بلند به سمت دریا قرار دارد و به خاندان نصوری تعلق دارد. عمارت یک شاه نشین و دو حیاط اندرونی وبیرونی دارد که شیخ جبار دوم پدر بزرگ شیخ ناصر در دوره قاجار آن را بنا کرده است. قدمت عمارت 200 سال است و گچ بری‌ های آن این قدمت را تایید می کند، در ایوان غربی عمارت تعداد هجده تابلو زیبا از مجالس شاهنامه فردوسی دیده می شود.


در حالی که یک بندر بین المللی با اقامت از سراسر جهان بود ، آزادی دین عملی می شد. مؤمنان زرتشتی ، مسیحی ، یهودی ، بودایی و سایر دینداران در صلح با هم زندگی می کردند. اثبات این واقعیت را می توان در قبرستان باقیمانده سیراف یافت. متأسفانه زمین لرزه ای بسیار مخرب هفت روزه به سیراف برخورد کرده و این شهر را در سال 978 ویران می کند. سیراف به عنوان پمپئی ایران نامگذاری شده است.


سنگ قبرس

در کوههای اطراف سیراف قبرهای باقیمانده مانند سنگهای حک شده روی کوهها باقی مانده است. این سوراخ ها در ابتدا به صورت قبر ساخته شده بودند. آب آشامیدنی در این منطقه همیشه ترسناک بوده است ، منبع آب قابل شرب باران و آب زیرزمینی بوده است. این سوراخ ها به عنوان مخازن آب باران مورد استفاده قرار می گرفتند که نه تنها آب باران شفاف را حفظ نمی کردند بلکه به ذخایر طبیعی آب زیرزمینی منتهی می شدند. این سوراخها بخشی از کل سیستم برای هدایت آب به مخازن آبهای زیرزمینی بودند. در قرنهای بعد این سوراخ ها به عنوان گور مورد استفاده قرار می گرفتند ، بقایای اسکلت های انسانی یافت شده این امر را نشان می دهد. سوراخ ها عملکرد خود را از دست ندادند. این سیستم حفظ آب باران نمونه مشابه دیگری در تیز نزدیک چابهار دارد.


تعدادی غار

سوراخ لبه دار حک شده در کوههای نزدیک سیراف. علاوه بر نمای زیبای این سوراخ های ساخته شده توسط انسان در طبیعت سنگ ، این سوراخ ها با اندازه های مختلف که بعضی از آنها به عنوان معابد آتش استفاده می شدند ، نشانگر افرادی است که در اینجا ساکن هستند. بعدها در دوره اسلامی به دلیل طاعون و زمین لرزه زمین و نیاز ناگهانی به گورها از این حفره ها به عنوان قبر استفاده شد.


سیراف یکی از قدیمی ترین بنادر ایران است که زمانی دارای رونق فراوانی بوده‌ است. شهر باستانی «سیراف» دارای معماری خاصی است که بسیار شبیه به روستای ماسوله در شمال کشور می‌ باشد.


هم اكنون چهار اثر تاريخی سیراف شامل قبور سنگی و چاه ها، گور سيبويه، مسجد جامع و قلعه نصوری به ثبت ملي رسيده و با توجه تصويب هيأت دولت، نام بندر طاهری به بندر سيراف تبديل گرديده و اين بندر واجد شرائط ثبت در فهرست آثار جهانی و يونسكو می باشد.


بندر سیراف ، نمادی از میراث فرهنگی ملموس ایرانیان

دلایل زیادی وجود دارد که بندر سیراف به عنوان میراث فرهنگی ملموس ایرانی در جهان شناخته می شود. وجود بناهای دیدنی و بناهای فرهنگی که همگی نمادی از تمدن این منطقه از ایران است ، گواه اهمیت این بندر است.

این بندر تاریخی و زیبا اگرچه از جور زمین و زمان رنج ها کشیده و لرزه ها دیده اما هنوز با قدمت 2500ساله اش و عمر کهن خود از دیدنی ترین بنادر کشورمان است که جاذبه های طبیعی و تاریخی زیادی دارد که گردشگران و علاقمندان تاریخ و طبیعت را به خود جذب می کند.


به خاطر قرار گرفتن بندر بین منطقه پارس جنوبی و کنگان این بندر از اهمیت ویژه ای برخوردار است که غیر بومیان زیادی در آن ساکن هستند همچنین دریای زیبا، آثار باستانی و نزدیکی به شیراز باعث شده تا گردشگران زیادی این نقطه از کشور را برای سفر و گردشگری انتخاب کنند.

آخرین مطالب این وبلاگ



Buy website Traffic
Buy Website Traffic Cheap