سیستان و بلوچستان | قبیله بلوچ ، آداب و رسوم قومی ، صنایع دستی

» سیستان و بلوچستان | قبیله بلوچ ، آداب و رسوم قومی ، صنایع دستی

استان سیستان و بلوچستان در شرق و جنوب شرقی ایران واقع شده است. این استان پهناور ایران با مساحتی تقریباً برابر با سوریه اما از جمعیت کمتری برخوردار است. سیستان شامل زابل و شهرهای اطراف آن است و بلوچستان شامل شهرها از زاهدان تا چابهار است. شهر چابهار بهترین و آسانترین مسیر دسترسی کشورهای آسیای میانه به آبهای آزاد است. استان سیستان و بلوچستان رنگین کمان معادن کشور به شمار می رود. این استان از جاذبه های طبیعی و تاریخی بی نظیری برخوردار است و بندر چابهار نیز بر زیبایی آن افزوده است. 

شهر سوخته، کوه خواجه، قلعه رستم، دهانه غلامان و چندین اثر تاریخی دیگر در شمال استان و کوه تفتان، روستای زیبای « تمین»، غار «لادیز»، قلعه «سب»، آرامگاه «هفتاد ملا»، رودخانه «سرباز»(زیستگاه گاندو) و سواحل زیبای مکران در جنوب استان نمونه ای از این آثارهای تاریخی هستند.


استان سیستان و بلوچستان پس از استان کرمان به عنوان دومین استان پهناور کشور در جنوب شرقی ایران

مساحت: 180726 کیلومتر مربع

جمعیت: 2/775 میلیون

مرکز : زاهدان

شهرهای مهم : چابهار، زاهدان، شهر سوخته، زابل، درک، تیس، ايرانشهر، بریس،


شهرسوخته 

شهری که باستان شناسان به لحاظ بافت شهری ، جمعیت ، به عنوان اولین شهر جهان شناخته شده است ، شهر سوخته و تمدن خلاق و هوشمندانه آن بیش از 5000 سال قدمت دارد، بزرگترین شهرنشینی در نیمه شرقی فلات ایران و نمونه ای بی نظیر از علم ، صنعت و فرهنگ در دوران باستان این سرزمین است. 

شهرسوخته باقی مانده از یک شهر باستانی در ایران است که در 56 کیلومتری در کنار جاده زابل،زاهدان در سمت استان سیستان واقع شده است. زمان ساخت این شهر بزرگ همزمان با عصر برنز جیرفت است. ایرانیان حدود 6000 سال پیش در این شهر زندگی می کردند. این شهر در آبرفت رودخانه هیرمند تا دریاچه هامون ساخته شده است. براساس اکتشافات صورت گرفته این شهر مهمترین محل سکونت ودرحقیقت پایتخت منطقه در دوران برنز بوده است. شهر سوخته پیشرفته ترین شهر دنیای قدیم است .

چابهار

شهری در استان سیستان و بلوچستان در ایران است و تنها بندر اقیانوس در ایران است که در ساحل دریای عمان و اقیانوس هند واقع شده است. بندر آن قادر است کشتی های باریکه اقیانوس را متصل کند و یک منطقه تجاری آزاد در ایران محسوب می شود.

با توجه به موقعیت استراتژیک خود که نزدیکترین نقطه دسترسی کشورهایی است در سرزمین های خاورمیانه (افغانستان ، ترکمنستان ، ازبکستان ، تاجیکستان ، قرقیزستان و قزاقستان) به دریا و بازسازی و سرمایه گذاری در ساخت بنادر و افزایش ظرفیت کشتی های اقیانوس دریایی و احداث راه آهن آسیای میانه و ساخت فرودگاه بین المللی ، بندر چابهار یکی از مهمترین تقاطع های تجاری شمال به جنوب است.


فارغ از موقعیت تجاری ، چابهار دارای جاذبه های تاریخی و طبیعی بسیاری است. آب و هوا در این شهر و حاشیه های آن همیشه مانند هوای بهاری و معتدل است و به همین دلیل به آن چابهار یا چهار بهار به معنی چهار چشمه، است که در جنوب شرقی ایران در نزدیکی آبهای گرم اقیانوس هند واقع شده است.


کوه‌های مریخی

در فاصله 40 تا 50 کیلومتری چابهار ، یکی از شگفتی های طبیعت به نام کوه های مریخی یا مینیاتور معروف است. همچنین در تاریخ ایران و زبان محلی به آن کالانی یا آریا گفته می شود.


رنگ کوه های مریخ از خاکستری تا سفید متفاوت است و به دلیل نور روز ، رنگ های مختلفی را در طول روز به نمایش می گذارد. این کوه 4 تا 5 میلیون ساله دارای ارتفاعات مختلف است. در جایی کوه های 5 متری و در نقطه ای دیگر ، ارتفاع آنها 100 متر است.


کوه های بدلند یا کوه های مریخی یکی از مناظر دیدنی است که در امتداد ساحل از منطقه کاچو تا خلیج گواتر کشیده شده و یکی از پدیده های منطقه است.کوههای مریخ چندین میلیون سال در زیردریای عمان بوده به گونه ای که آنها جزئی از اقیانوس هند بودند و به تدریج از آب بیرون آمده است.


بافتهای کوهستان های مینیاتوری که تاریخ آنها به دوره سوم دوره زمین شناسی سوم بر می گردد ، یعنی 4-5 میلیون سال پیش ماسه سنگ و مارن هستند. بر خلاف سیاره سرخ یا مریخ که قرمز دیده می شود ، آنها خاکستری روشن هستند. علاوه بر این ، فسیل های مختلف موجودات مانند صدف و ماهی روی بدن کوه ها وجود دارد که وصف ناپذیری دارند. کوههای مینیاتوری یکی از جاذبه های امروزی و جذاب در منطقه چابهار است و در آن تقطه از آسمان می تواند همزمان 14 صورت فلکی را مشاهده کند.


قبرستان هفتاد ملا

شهر میرجاوه در استان سیستان و بلوچستان دارای چندین اثر تاریخی و طبیعی است ، قبرستان هفتاد ملا یکی از این جاذبه های بی نظیر است. این مقبره ها همیشه زیر سایه هستند و هرگز تابش مستقیم نور خورشید را ندیده اند. این قبور مربوط به 800 سال پیش است.

مقبره ها یک نوع هستند. پس از دفن اجساد ، چهار ضلع قبر از سنگ بلند شده و با برخی از سنگها پوشانده شده است ، سپس یک پله از آجر ساخته شده و بر روی صخره ها گچی واقع شده است و سپس یک دیوار آن با دیواره پارتیشن مشبک پوشانده شده و در آخر این سازه از گچ پر شده بود و بعضی از قسمت های آن به رنگ قرمز است.

 

روستای لادیز

این روستا همسایه میر جاوه و در فاصله 100 کیلومتری زاهدان قرار دارد و منشأ آن به دوره پارینه سنگی برمی گردد. این روستا از بهار تا اواخر پاییز طبیعت بسیار زیبایی دارد و گردشگران زیادی را به خود جذب می کند.

از جمله آثار تاریخی طبیعی این منطقه می توان به غار آبی لادز و آبشار و کوه تفتان در این منطقه گردشگران زیادی را به خود جذب می کند. زبان و موسیقی بلوچی ،بازی هفت سنگ محصولات و سوغات محلی، خرما ، گندم ، جو ، انار ، گلابی و هلو ومحصولات لبنی از سوغات های این منطقه است.


داهان غلامان ، زابل

این شهر که در زیر انبوهی از ماسه های تغییر مکان دفن شده است ، برای اولین بار در سال 1960 کشف شد و بین سالهای 1962 تا 1965 کاوش شده است. شامل ساختمانهای بزرگ عمومی ، معبد ، مناطق مسکونی ، خیابانها ، نهرها و مناطق نظامی و صنعتی است. این شهر تنها مکان باستانی مربوط به دوره هخامنشی است که حاکی از حاکمیت ایران بر مناطق شرقی است.


شهر داهان غلامان به دلایل مختلف دارای اهمیت است. تنها شهر گل از دوره هخامنشی است که در آن می توانیم زندگی مردم عادی و خانه های آنها را در کنار بناها و بناهای بزرگ عمومی یا دولتی ببینیم. علاوه بر این ، این شهر هخامنشی بدون برنامه ریزی پیشرفت نکرده است ، اما با برنامه ریزی دقیق و مهندسی ساخته شده است. منطقه ای تاریخی که از نظر باستان شناختی حائز اهمیت است


بسیار مورد توجه مورخان، باستان شناسان و محققان است. این منطقه شامل شهرستانهای زابل، هامون، هیرمند، زهک و نیمروز در شمال استان سیستان و بلوچستان است و بدلیل وجود آثار تاریخی و باستانی بیشمار آن شهرتی زیادی دارد و بی جهت نیست که این منطقه تاریخی باستانی به بهشت باستان شناسان معروف است. دهانه غلامان تنها شهر خشت و گلی یادگار دوره هخامنشیان در دو کیلومتری روستاهای ده رستم و قلعه نو و نزدیک شهر زابل یکی از آثار این بهشت است که در کتیبه های باز مانده از دوره هخامنشی، تخت جمشید، بیستون و نقش رستم این شهر به نام زرک یا زرنکای آمده و بازمانده های این شهر تاریخی تا کنون قابل مشاهده است.


انواع آتشدان برای انجام مراسم و سکو به صورت مفرد یا جفت در ابعاد و اشکال گوناگون در آن وجود داشت. مورخین این شهر را زرک یا زرنگ پایتخت زرنکای یا درانگیانا می دانند که در کتیبه های دوران هخامنشی مثل کتیبه های داریوش در بیستون، تخت جمشید، شوش و نقش رستم و همچنین کتیبه خشایارشا در تخت جمشید از آن یاد شده است. پژوهشگران از دلایل مهم متروکه شدن شهر دهانه غلامان یادگار هخامنشیان را خشک شدن یکباره بستر رودخانه هیرمند می‌دانند.


میراث تاریخی که تا پیش از کشف در زیر توده ای از شن های روان پنهان شده بود از جنبه های مختلفی حائز اهمیت است، یکی اینکه تنها شهر خشت و گلی بازمانده از امپراتوری با شکوه هخامنشیان است که علاوه برکاخ ها و بناهای مهم خانه های مردم عادی هم در آن در کنار ساختمان های عظیم عمومی و دولتی دیده می شود و دوم اینکه شهر تاریخی دهانه غلامان یکی از شهرهای منحصر به فرد شرق کشورمان است که روند رشد آن بدون هدف و برنامه ریزی نبوده و در ایجاد و تاسیس آن یک برنامه ریزی و تفکر دقیق دخیل بوده و با هدف ایجاد شهری با اهمیت از جهات گوناگون در دوره هخامنشیان شکل گرفته است.


قلعه سه کوه

این قلعه بخشی از تاریخ سیستان است زیرا چندین رویداد سیاسی و اجتماعی در آنجا رخ داده و بخشی از تاریخ چند صد ساله سیستان را در خود جای داده است.

یک بار ، ساختمان در آب غرق شده بود و از آنجا که سه ارتفاع آن در آب فرو رفته بود ، نام سه کوه را گرفت.یکی از آبادی‌ های بسیار قدیمی سیستان و مربوط به دوران قاجار است که در 30 کیلومتری جنوب غربی زابل واقع شده‌ است.

بنای اصلی آن از سه قسمت به هم پیوسته ارگ جنوبی، ارگ شمالی و ارگ میدانی تشکیل شده‌ است. قلعه سه کوهه یکی از قلعه های معروف سیستان می باشد که در دوران افشاریه تا اواخر دوران ناصرالدین شاه قاجار آباد و معمور بوده و به عنوان آخرین کرسی نشین سیستان به ثبت رسیده است.این قلعه بخشی از تاریخ سیستان است که مسایل سیاسی و اجتماعی زیادی در آن رخ داده است و بخشی از تاریخ چند صد ساله اخیر سیستان را یدک می کشد.


دریاچه هامون

از تالابهای مهم جهان و بزرگترین دریاچه آب شیرین ایران

تالاب بین المللی هامون یکی از تالابهای مهم جهان است و بزرگترین دریاچه آب شیرین در سراسر فلات ایران به حساب می آید که با مساحتی در حدود 5700 کیلومتر مربع و دامنه عمیق 1 تا 5 در یک منطقه بیابانی و خشک در ضلع شرقی کشور در منطقه سیستان و در E60o و 39 "تا E61o و 35" و N31o و 15 "تا 31o و 32 واقع شده است. این دریاچه از سه بخش به نام های هامون پوزاک در شمال شرقی ، هامون صابری در شمال و هامون هیرمند در غرب و جنوب غربی سیستان تشکیل شده است.


منطقه وسیعی از هامون پوزاک و منطقه اصلی هامون صابری در افغانستان و مابقی هامون در ایران است. مساحت هریک از این هامون ها بسته به آب ورودی ، فصول بارانی ، خشکسالی و فصول مرطوب متفاوت است و تابعی از آبهای جاری در رودخانه هورمند است ، آب در پشت سدها و سایر رودخانه های فصلی. در سالهای پر آب و در بهار و پس از سیلاب در رودخانه هیرمند و شاخه های آن ، سه هامون غالباً به یکدیگر متصل شده و به عنوان نعل اسب دیده می شوند. دامنه عمق این دریاچه بین 1 تا 5 متر است. ویژگی های حیوانات 14 گونه از پرندگان ماهی ، ماهی هامون ، کپور معمولی و غیره


کوه باستانی خواجه

این کوه نام خود را از خواجه مهدی یکی از دوستداران سلسله علوی گرفته است که قبر آن در بالای این کوه است. کوه خواجه (کوه اوشیدا) یا (کوه رستم) در دشت سیستان و 30 کیلومتری جنوب غربی شهر زابل است. اوشیدا در زبان فارسی میانه به معنی "جاودانه" است.


این کوه به شکل ذوزنقه ای که در سه دین اسلام ، مسیحیت و زرتشت مقدس است ، از بازالت سیاه ساخته شده است و در ارتفاع 609 متری از سطح دریا مانند یک جزیره در وسط دریاچه هامون واقع شده است. منطقه تاریخی کوه خواجه یک قلعه عظیم و یک قلعه شهری بی نظیر از دوران ارسید و ساسانی است. این بنای بزرگ به عنوان خشت و گل تخت جمشید شناخته می شود و تنها قلعه شهری است که از دوران آرساسی در ایران مانده است.

تعداد بسیاری از بناهای باستانی از دوره های ساسانی و ارسکی و بقایای اماکن اسلامی و معابد بودایی در این مکان باقیمانده اند که شامل یک سری کاخ ها ، قلعه کهک کهزاد ، قلعه چهل دخترانه ، قلعه سارسانگ ​​، آرامگاه خواجه قلتان ، بنای قدیمی تصادفی- بریان ، خانه شیطان ، مقبره های جداگانه و قبور اسلامی با بررسی این مجموعه ، ارنست هرتفلد عنوان سریال کاخ ها را در سالهای 1925-1929 عنوان "ادوبی پرسپولیس" انتخاب کرد.


طی مطالعات باستان شناسی کوه خواجه در سیستان ، 7 منطقه مربوط به دوره پارینه سنگی برای اولین بار کشف شد. با آشنایی با این مناطق ، کوه خواجه با شش بنای تاریخی آن دوره ، ششمین مکان در ایران است. قدیمی ترین بناهای کشف شده در کوه خواجه مربوط به تکه های سفالی هخامنشیان بود. علاوه بر این ، در طول تحقیقات غار دیگری کشف شد.


کوه آتشفشان گل ، چابهار

آتشفشانهای گلی پدیده های طبیعی هستند که در طی آن ، گل های زیرزمینی گل مانند چشمه به سطح می رسد و یک تپه تشکیل می دهد.آتشفشانهای گل در چابهار جاذبه های زمین شناسی طبیعی خیره کننده ، نادری و نفیس است که از پتانسیل و مزایای تبدیل شدن به یک بنای جهانی به عنوان دومین پارک ژئو در خاورمیانه برخوردار است.

کوه شمال آتشفشانی گل مخروطی در شمال جاده كاهیر - طنق (بخش جنوبی جاده كاهیر - زرآباد) در سیستان و بلوچستان وجود دارد كه بزرگترین و مشهورترین كوه آتشفشان گل فعال در ایران است. این آتشفشان های گل آلود در 95 کیلومتری غرب کنارهک و دشت کاهیر پیش از روستای تنوگ در یک زمین مسطح قرار دارد و شامل سه آتشفشان گل آلود است که یکی از آنها شبیه آتشفشان است که در حال حاضر فعال است.


بقیه آنها چند سال پیش غیرفعال شدند. در بالای این تپه ها ، دهانه هایی وجود دارد و گلهای خاکستری به طور مداوم از یکی بیرون می آید که در حال حاضر فعال است و دامنها را پایین می رود. دوره ای از این پدیده نادر و زیبا حدود ده تا پانزده دقیقه است که با لرزش خاک همراه است. در بعضی مواقع حتی صداهایی مانند شلیک گلوله هنگام بیرون آمدن گل شنیده می شود.


سنگ نگاره های بلوچستان

به شهر سراوان در شرق ایرانشهر در بلوچستان بروید،یکی ز جاذبه های ساخته شده به دست اقوام بلوچ سنگ نگاره هایی که به دوره شکار انسان ها متعلق بوده و اکنون در منطقه ای به نام دره نگاران سراوان قرار گرفته است.

این سنگ نگاره ها را می توانید در منطقه هایی به نام کوه مهرگان، دره کندیک، دره شیر و پلنگ، دره درو، کوه تونان، پیر گوران و یا در نزدیکی روستای ناهوک در سر دشت ناهوک و بسیاری مکان های دیگر ببینید. این سنگ نگاره ها آنچنان زیاد هستند و در محدوده وسیعی قرار گرفته اند.

این سنگ نگاره ها می توانند تصاویری از جنگ ها، کوچ ها و زندگی اقوامی که در گذشته در این منطقه زندگی می کردند ببینید. انسان هایی که شاید از اقوام بلوچ بوده اند یا قبل از ورود اقوام بلوچ به این ناحیه در اینجا زندگی می کرده اند. 


روستای تیس

در مناطق کوهپایه ای شمال غربی واقع شده و این روستا که زمانی بندری متعلق به دوره هخامنشیان بوده هم اکنون جاذبه هایی مانند قلعه پرتغالی ها، قلعه انوشیروان، قبرستانی تاریخی و مسجد جامع دیدنی تیس دارد.

خانه ابویی زاهدان شهر زاهدان 

غار طبیعی لادیز 

آرامگاه سید غلام رسول

روستای رمین، گنجینه ای شگفت انگیز

روستای تمین، تکه ای از بهشت 

گورستان جن ها 

قلعه سیب سراوان، بلندترین بنای خشتی

روستای تنگ در چابهار

قلعه بمپور، شکوه ساسانی

تالاب لیپار دریاچه صورتی ایران

قلعه رستم، بنایی با شکوه از دوره اسلامی

چشمه گل فشان تنگ، جاذبه ای شگفت انگیز

شهر بندری کنارک 

دهانه غلامان تنها شهر خشت و گلی دوره هخامنشیان

خلیج گواتر

غارهای سه گانه تیس

روستای کلپورگان

قلعه پرتغالی ها در چابهار


کوه های مینیاتوری

در چابهار، یکی از ظرفیت های طبیعت گردی استان است که به موازات ساحل از منطقه کچو تا نزدیکی خلیج گواتر کشیده شده و از پدیده های مورفولوژی این ناحیه محسوب می شود. تالاب لیپر، از تالاب های صورتی رنگ ایران نیز از جمله مناطق طبیعی زیبای منطقه به شمار می رود که در 15 کیلومتری شرق چابهار قرار دارد. جشنواره ای از پرندگانی چون: فلامینگو کشیم، چنگر و انواع حواصیل را در خود جای داده است.


غذا و شیرینی

استان سیستان و بلوچستان هم چون دامپروری در آنجا به شکل گسترده‌ای رایج است به همین دلیل مصرف غذاهای گوشتی در این استان بیشتر است. همچنین خرما یکی دیگر از مواد مورد مصرف در تغذیه روزانه است و بر خلاف کشورهایی که با این استان هم مرز هستند و به خوراک های تند مزه تمایل دارند اهالی این استان میل و رغبتی به غذاهای تند ندارند


سیستان از گذشته های دور به "انبارغله" معروف بوده و این ویژگی در خوراکی ها و غذاهای آن ها مشهود است. گندم، جو و برنج از محصولات عمده بلوچستان می باشد. علاوه بر این کشت حدود 16 نوع خرما و انواع میوه های گرمسیری در این استان صورت می گیرد.

مردم سیستان غذاهای تند و پر ادویه استفاده نمی کنند ولی مردم بلوچستان مانند مردم هند و پاکستان از غذاهای تند و پر ادویه استفاده می کنند. استفاده ی بهینه از سبزی های کوهی منطقه چون " ترونگ " و "راب" ( نوعی سبزی که برای از بین بردن درد در اوایل بهار استفاده می کنند ) در طبخ غذاهای این استان دیده می شود.

دامپروری غنی سبب استفاده بسیار گوشت به ویژه گوشت بز و دوغ در غذاهای مردمان سیستان و بلوچستان است، تا جاییکه حتی برای پذیرایی از میهمانان خود دوغ می آورند.


تباهگ 

 مردم بلوچستان پیش از ماه رمضان غذایی لذیذ و خوشمزه را برای سحرهای این ماه آماده می کنند. از نیمه دوم ماه شعبان بلوچی ها بز یا گوسفندی را ذبح کرده و به چند قسمت تقسیم می کنند. در مرحله بعد به گوشت پودر انار و نمک زده و در آفتاب می گذارند تا خشک شود. این کار را در قدیم به خاطر نبود یخچال و امکانات انجام می دادند اما همچنان در این منطقه، مردم پیش از ماه رمضان با شور خاصی به آماده سازی تباهک می پردازند و برای جلوگیری از آلوده شدن گوشت در هوای آزاد، روی آن را پارچه ای تمیز می اندازند.


برای آماده سازی این غذا، گوشت خشک شده را حدودا نیم ساعت در مخلوط آب و نمک می جوشانند. در مرحله بعد برنج را با آب تباهک دم می گذارند تا طعم تباهک به خورد برنج برود. این غذا در شهرهای نیکشهر، فنوج قصرقند، لاشار و سرباز نیز تهیه می شود. تباهک یکی از غذاهای معروف و پرطرفدار این منطقه است.


تنورچه

از دیگر غذاهای استان سیستان و بلوچستان تنورچه یا ترونچه است که نوعی کباب مخصوص استان سیستان و بلوچستان است. این کباب را در تنور می گذارند تاپخته شود. این کباب دو روش پخت متفاوت دارد یکی به سیخ کشیدن گوشت گوسفند و دیگری روش کاملا کباب شده گوشت است که برای هر دو روش احتیاج به تنور است.


تنورچه به دو روش سيخ زدن گوشت گوسفند و به روش کامل کباب شده ( قوزي ) آماده می شود. در هر دوی این روش ها از تنور برای طبخ گوشت استفاده می شود.در روش سیخ زدن، گوشت گوسفند را بعد از ذبح به تکه هایی بزرگ تقسیم می کنند.


 به سیخ هایی از چوب درخت خرما می زنند و دور تنوری که زغالهایش گداخته شده قرار می دهند. برای آبدار شدن این نوع کباب در وسط آن ظرف آبی را قرار می دهند. این کباب را به تنهایی یا با پلو سفید سرو می کنند.

در شیوه ی دیگر گوسفندی را ذبح و سپس تمیز می کنند. شکم گوسفند را با نخی نسوز می دوزند و درون تنوری با زغال های گداخته می گذارند و در تنور را با کاهگل می پوشاند تا گوشت کاملا پخته شود. این غذا با نام های دیگری از جمله ترونچه و تنوری نیز شناخته می شود.


آبگوشت ماهی لنجو

در سال های گذشته که هامون پر آب بود و مردمان این منطقه به صیادی مشغول بودند نوعی غذای سالم و لذیذ از ماهی تهیه می کردند. برای آماده سازی این غذا پیاز و ادویه و دوغ را با هم روی شعله می گذارند و پس از جوش آمدن مایع، ماهی را به آن اضافه می کنند. پس از پخته شدن ماهی، آن را از مایع جدا می کنند و آبگوشت ماهی آماده می شود. 


دوغ برک یا درزنک

غذایی ساده و راحت که با آرد، روغن، نمک و ادویه و دوغ تهیه می شود. آرد را در روغن سرخ می کنند و سپس دوغ را به آن می افزایند. این غذا را باید تا قبل از جوشیدن هم زد تا مواد یک دست شود.


 ماهیگ پَچ

مردم بلوچ در فصل بارانی نوعی غذای متفاوت با ماهی و آرد درست می کنند که جالب و لذیذ است. برای تهیه این غذا از آرد گندم خمیری را آماده کرده و آن را پهن و به دو قسمت تقسیم می کنند. ماهی تازه را با برگ درخت خرما روی آتش کباب کرده، سپس ماهی کبابی را لای خمیر می گذارند و آن را داخل تنور می پزند. 


اوجیزک

این غذا نوعی آبگوشت یا اشکنه با ادویه محلی آچار، گوجه، سیب زمینی، پیاز و روغن محلی آماده می شود. در انتهای پخت غذا درون آن تخم مرغ می زنند.


دلَک

غذایی راحت و ارزان با دانه های گندم. مردم بلوچ در ایام سوگواری و محرم، دانه های گندم را خرد کرده و از آن سوپی لذیذ تهیه می کنند.


هَلیسَه

در روزهای زمستانی و ایام محرم بلوچی ها سوپی غلیط با گوشت و پیه یا دُمبه و گندم درست می کنند.


سَبزک

در فصل سرما وقتی کسی سرما می خورد، اهالی بلوچ سوپی با گندم تازه طبخ می کنند. برای تهیه این سوپ خوشه های گندم تازه را روی آتش میگیرند و سپس آن را بر زمین می کوبند تا دانه ها جدا شود. دانه های گندم را خرد وبا آن سوپ می پزند.


زیتَخلان

این غذا نیز با گندم و دمبه تهیه می شود به این صورت که گندم نیمه زرد شده را می جوشانند، سپس آن را خشک کرده و با هاون خردش می کنند و گنرم خرد شده را با دمبه یا پیه گوسفند می پزند.


مرغ محلی به همراه نان تینی

جوجه را با روغن محلی و پیاز می پزند و سپس با نان تیتی (یک نوع نان محلی ) سرو می کنند.


پاکوره

در جنوب ایران نوعی غذا شبیه به کوکو با آرد نخود، آرد گندم، گشنیز، ادیه های معطر، روغن درست و با نان سرو می کنند. دستور پخت آن از کشورهای عربی و پاکستان به ایران آمده است. این غذا چند سالی است که به وعده های غذایی مردم بلوچ اضافه شده. پاکوره را در اغلب شهرهای جنوبی مثل بوشهر می توانید نوش جان کنید.


 بَّت ماش

بت ماش غذایی مناسب ماه رمضان، زمستان و هنگام بارش باران است که آن را از برنج، روغن، ماش، افزودنی های معطر تهیه می کنند. غذایی رقیق که در هنگام بارش باران بسیار می چسبد. مردم ساکن در مناطق جنوبی بلوچستان بت ماش را با ترشی انبه و یا لیمو سرو می کنند.بت نیز غذایی دیگر با برنج و ماش و حبوبات و ادویه است که بلوچ ها در وعده های غذایی خود آن را سرو می کنند.


شیرینی لندو

لندو با خرما و گندم درست می‌شود. سیستانی‌ها و زابلی‌ها آن را به عنوان میان‌وعده هم می‌خورند، اما لندو برای گردشگران یک جور شیرینی به حساب می‌آید، یک شیرینی محلی خوشمزه و شیرینی لندو آسان است، گندم را برشته و با خرما مخلوط میکنند.بعضیها به آن کنجد هم می‌زنند. این شیرینی در زابل قدمت زیادی دارد.خرما لندو طبع گرمی دارد و برای زمستان مناسب است.


شیرینی چنگال

غذایی است که بومیان استان سیستان و بلوچستان برای پذیرایی از مهمان معمولا درست می کنند و با دوغ مصرف می شود. این غذا نوعی شیرینی هم به حساب می آید که در سفره‌های افطاری مردم استان سیستان و بلوچستان دیده می شود. مواد مورد نیاز برای چنگال هم خیلی ساده و کم است و به راحتی قابل دسترسی است،

اول آرد و آب را با هم مخلوط کرده و بعد تکه های خمیر حدود 1 سانتی‌ متری را در تابه و روی اجاق گاز گذاشته می شود. وقتی نیم پخت شد، خرما را داخل ظرف ریخته و نان پخته شده را که خیلی خرد شده با هم مخلوط می کنند. موقع ورز دادن این ماده مخلوط شده هسته ‌های خرما از داخل خرما خارج می شود. البته اگر هسته‌ها را از قبل گرفته شود بهتر است. پس از مخلوط شدن خرما و نان، روغن و پیاز داغ خرد شده‌ ی را روی این مواد می ریزند و غذا آماده مصرف می شود.


آبگوشت زابلی

غذایی است که تقریبا همه ایرانی ها آن را می شناسند و کم و بیش همه یک بار در طول عمرشان این غذا را مصرف کرده اند بنابراین یک غذای مشهور سنتی کشورمان است که در دورهمی ها و مهمانی ها مصرف می شود، در گذشته در مراسم مهم مثل تولد فرزندان یا مراسم و جشن های مخصوص کودکان و نوزادان و یا بعضی مراسم دیگر این غذای معروف و مشهور و سنتی مصرف می شد. در حال حاضر هم اگر یک نفر از خارج از کشور به ایران بیاید و یا توریست ها و گردشگرانی که به اماکن تفریحی و سفره خانه ها می روند از این غذای معروف استفاده می کنند. آبگوشت را معمولا با نان سنگک، سبزی‌ خوردن که نعنا و ریحان حتما باید در آن باشد، پیاز و همچنین دوغ ایرانی مصرف می کنند که این پکیج کامل نماد یک غذای سنتی و مقوی و تمام عیار در کشورمان است. آبگوشت سیستانی هم یکی از غذاهای استان سیستان و بلوچستان است که شباهت های زیادی با آبگوشت ‌های معروف ایرانی دارد اما یک تفاوت دارد و آن هم آن است که ادویه‌ ی محلی استان یعنی آچار به این آبگوشت می دهد. غیر از آچار برای آبگوشت زابلی گوشت، رب گوجه‌فرنگی، سیب‌زمینی، پیاز، نمک، فلفل، زردچوبه و روغن محل از مواد دیگر برای تهیه این غذای محلی و خوشمزه است.


کشک زرد

یکی دیگر از غذاهای استان سیستان و بلوچستان کشک زرد است که مردم شهر زابل آن را زیاد مصرف می کنند. این غذا را بیشتر برای صبحانه‌ و در روزهای سرد پاییز و زمستان معمولا می پزند و استفاده می کنند. کشک زرد یک غذای سنگین و مقوی است که در یک وعده ‌غذایی کامل مصرف می شود. این غذا از فرآورده ها‌ی ماستی غلاتِ تهیه می شود که مثل یک سوپ غلیظ که هضم آن راحت است و یکی از پر طرفدارترین غذاهای محلی مردم استان سیستان و بلوچستان است. کشک زرد ایرانی برای درمان ورم معده، یبوست، اسهال، فشارخون، تقویت حافظه، جلوگیری از پوکی استخوان درمان موثری است و از غذاهای استان سیستان و بلوچستان است. مواد لازم برای کشک زرد؛ کشک زرد، پیاز، آب یا آب گوشت است.


اوجیزک

این غذا در حقیقت همان آبگوشت محلی این استان است با این تفاوت که گوشت ندارد و شبیه اشکنه است. ادویه‌ ی این غذا هم آچار است. آچار از پیاز، آرد گندم و زردچوبه درست می شود است که مثل خمیر دایره‌ ای کوچک درست می کنند و خشک می کنند. این ادویه برای تهیه و آبگوشت و خورش‌ها استفاده می شود و طعم دلپذیری به غذا می دهد. مواد لازم برای تهیه اوجیزک؛ گوجه، روغن، پیاز، آب، سیب‌زمینی و آچار است و در بعضی موارد تخم‌مرغ هم به آن می زنند که یکی از خوشمزه ترین غذاهای استان سیستان و بلوچستان است.


دوغ پا

در این استان یک نوع خورشت هست به اسم دوغ پا که از غذاهای استان سیستان و بلوچستان است و خیلی هم خوشمزه و مقوی است و برای پخت آن دوغ را به جای آب به آن اضافه می کنند. مواد مورد نیاز دوغ پا؛ گوشت گوساله، دوغ محلی، لپه، پیاز، روغن، نمک، فلفل سیاه، زردچوبه و زعفران است که این غذا معمولا با برنج مصرف می شود.دامپرور بودن مردمان این دیار تاثیری مستقیم بر فرهنگ غذاییشان گذاشته است. یکی از غذاهایی که این تاثیر به خوبی در طبخ آن دیده می شود، دوغ پا ست. دوغ پا نوعی خورش می باشد که با گوشت و دوغ آماده می شود. برای تهیه ی خورش دوغ پا باید گوشت و لپه و پیاز و نمک و ادویه را با دوغ پخته و سپس با برنج آن را سرو کرد.


تباهگ 

یکی از غذاهای استان سیستان و بلوچستان است که در ماه رمضان ه کاربرد و مصرف زیادی دارد. مواد لازم برای تهیه تباهنگ؛ برنج، گوشت خشک‌ است. تباهگ غذای سنتی مردم مکران است در شهرهای نیک‌ شهر، فنوج، لاشار و سرباز هم طرفداران زیادی دارد.

لنجو 

یکی از غذاهای سنتی است که ماهی آب پزهم به آن می گویند می‌نامند. مواد لازم برای تهیه لنجو؛ آچار، پیاز، روغن، دوغ محلی، ماهی، زردچوبه، فلفل و نمک است لنجو یکی از خوشمزه ترین غذاهای استان سیستان و بلوچستان است.


دوغ برک

یکی از غذاهای استان سیستان و بلوچستان که از اهمیت ویژه ای در این استان برخوردار است دوغ برک است. به این غذا در بعضی شهرهای این استان درزَنک هم می‌گویند. مواد لازم برای دوغ برک؛ دوغ، آرد، زردچوبه، فلفل، نمک و روغن است..


املت سوزی

املت سوزی یکی دیگر از غذاهای استان سیستان و بلوچستان است. مواد لازم برای تهیه این غذا؛ گیاه سوزی، پیاز، سیب زمینی، تخم مرغ، سیر، نمک، فلفل و روغن است.


سوغات استان سیستان و بلوچستان

از استانهای جنوب شرق کشور است که سوغات و صنایع دستی منحصر به فردی دارد و میتوان در زمینه سوغات صنایع دستی نیز به سفال و سوزن دوزی اشاره کرد.


سوزن دوزی

یکی از صنایع دستی این استان، سوزن دوزی است که به دوختن پارچه مربوط میشود و قدمت زیادی نیز دارد. در این هنر، نقش‌های متفاوتی بر روی پارچه خلق میکنند که از آنها میتوان به سفره عقد، کوسن، سجاده، رومیزی اشاره کرد.

رودوزی‌های سنتی ایران که در بین زنان بلوچ رواج دارد و دارای شهرت جهانی است. سوزن‌دوزی یکی از قدیمی‌ترین روش‌های تزیین جامه و بسیاری از منسوجات دیگر است. هنرمندان در این هنر سنتی، با استفاده از انواع نخ‌های رنگی و به کمک سوزن و قلاب، با دوختن بخیه‌های ظریف روی پارچه، طرح‌های تزیینی گوناگونی را ترسیم می‌کنند. سوزن‌دوزی، باتوجه‌ به جنس پارچه و طرح مورد نظر، به روش‌های مختلفی انجام می‌شود. البته تمام پارچه‌های به کار رفته در سوزن‌دوزی، یک ویژگی مشترک دارند و آن هم تار و پود مشخص و راست آن‌ها است. سوزن‌دوزی روی پارچه‌های کج راه، انجام نمی‌شود.


سوزن‌دوزی در استان سیستان و بلوچستان که به سوزن‌دوزی بلوچی معروف است به دو دسته تقسیم می‌شود: سوزن‌دوزی مناطق شمالی استان که وجود رنگ‌های روشن و طرح‌های ساده ویژگی آن است و سوزن‌دوزی مناطق جنوبی استان که در آن از رنگ‌های تیره‌تر استفاده می‌شود و طرح‌هایی پیچیده با نقوش ریز و فراوان دارد


از انواع سوزن‌دوزی که در استان رواج دارد، خامه‌دوزی است. خامه‌دوزی از جهت روش دوخت با سوزن‌دوزی بلوچی تفاوتی ندارد و تفاوتش با سوزن‌دوزی در جنس پارچه و نخ است. خامه‌دوزی روی پارچه‌های پنبه‌ای و با استفاده از نخ ابریشم خام (نتابیده) و معمولا سفیدرنگ (رنگ‌ نشده) انجام می‌شود.


در استان سیستان و بلوچستان، رودوزی‌های سنتی دیگری نیز توسط زنان روستایی انجام می‌شود مانند سکه‌دوزی، آینه‌دوزی و... این رودوزی‌ها معمولا در تولید اشیای تزیینی آویختنی کاربرد دارند. پس از اینکه پارچه‌ی مورد نظر را در اشکال هندسی گوناگون مانند لوزی و مثلث و مربع آماده کردند، روی آن با وسایل تزیینی مانند دکمه، آینه، پولک، سکه‌های زینتی در قالب طرح‌های مختلف، رودوزی می‌کنند.


در سوزن دوزی روی پارچه های ساده با نخ های رنگی و به کمک قلاب و سوزن طرح می زنند؛ طرح هایی که زنان بلوچ بیشتر از رویاهایشان الهام می گیرد. به همین جهت سوزن دوزی بازتاب دردها، آمال و آرزوهای زنان بلوچ است.سوزن دوزی را بر روی سفره عقد، روتختی، کوسن، سجاده، رومیزی، پشتی و یا حتی لباس انجام می دهند. ابریشم‌‌دوزی، گلابتون‌‌دوزی، نقده‌‌ دوزی، پته‌‌دوزی، سکمه‌‌دوزی، بلوچ‌‌دوزی، ممقان‌‌دوزی، سرمه‌‌دوزی، شماره‌‌دوزی، پولک‌‌دوزی، منجوق‌‌دوزی، پیله‌‌دوزی، ده‌‌ یک‌‌دوزی، خامه‌‌دوزی، کمند‌‌دوزی 


خامه دوزی (خمک دوزی)

خامه دوزی نام یکی دیگر از صنایع دستی استان سیستان و بلوچستان است که به آن خامک دوزی یا خمک دوزی و یا حتی سفید دوزی نیز می گویند. اما قدیمی ترین واژه برای این هنر همان خمک دوزی است. به این دلیل این نام را بر این هنر گذاشته بودند که در سال های دور، ابریشم بدون هیچ گونه پرداختی از قبیل رنگرزی و پخت و پز یا سفیدکاری و در واقع به صورت خام استفاده می شده است.در اصل خامه دوزی همان سوزن دوزی است که در آن از نخ ابریشم استفاده می شود.

قدمت این هنر را با زمان پیدایش ابریشم در سیستان برابر می دانند و جالب تر آن که از سیستان در اولین نوشتارهای اسلامی با عنوان مرکز تولید بهترین بافته های پشمی و ابریشمی یاد شده است. سیستان به علت داشتن باغ های بسیار زیاد توت یکی از بزرگ ترین مرکزهای تولید ابریشم بوده است. منابع تاریخی می گویند در حدود صد سال پیش در روستای چلنگ ِ زابل کارگاه های تولید پیله و ابریشم وجود داشته است. اوج شکوفایی هنر خامه دوزی را به دوره های اشکانی و سیستانی نسبت می دهند.جلوه های این هنر را می توانید در تزئینات لباس، جانماز، انواع دستمال و سفره ها ببینید 


پريوار دوزی

پریوار دوزی یا پلیوار دوزی، نام یکی دیگر از هنرهایی است که با دستان هنرمند مردمان سیستان و بلوچستان بر روی پارچه شکل می گیرد. در اصل پریوار دوزی سوزن دوزی و یا همان نوعی گلدوزی روی پارچه است و مستقیما بر روی لباس و یا پارچه به وسیله ی ابزاری مثل نخ، پارچه و سوزن دوخته می شود. زمینه کار پارچه است که بخش هایی از آن با پریوار دوزی تزئین و زیبا می شود. در اصل این دوخت بیشتر در قسمت حاشیه روسری و اشارپ زنان بلوچی دیده می شود.

بیشتر اهالی بومی سیستان و بلوچستان و روستاهای شهرستان سراوان و ایرانشهر به این هنر مشغول هستند. البته در نقاط دیگری نیز از این هنر بهره‌مند هستند به عنوان مثال در بخش ایرندگان، از این هنر برای تزئین قسمت های پیش سینه، سرشلوار و دورآستین و در روستاهای چانف، شکیم نیز با به کارگیری نخ ابریشم و هنر پریوار دوزی، کلاه، عرقچین، سرمه دان، بازوبند، جلد دعا را تزئین می کنند. 


سیاه دوزی

 نوعی سوزن دوزی است که تنها از نخ سیاه رنگ که معمولا ابریشمی است، در آن استفاده می شود و برای تزیین سرآستین و پیش سینه ی لباس ها به کار می رود. نحوه ی دوخت به این صورت است که با دوخت دندان موشی ِ بهم چسبیده نقش هایی مثلثی شکل روی لباس می زنند و گاهآ دربین دوخت دندان موشی از دوخت زنجیره هم استفاده می کنند.


سکه دوزی و آینه دوزی

آینه دوزی و سکه دوزی، از آن دست اقلام هستند که در جهیزیه اغلب دختران سیستان و بلوچستان دیده می شود. این هنر بعد از سوزن دوزی، به دلیل مصارف تزئینی که دارد، در بین مردم و صد البته مسافران این استان بسیار محبوب است.


به دوختن آینه در سایزهای مختلف در کنار پولک در لباس های محلی، جلیقه، روتختی را آینه دوزی و یا سکه دوزی می گویند. گاهی ممکن است این هنر را در کنار ابریشم دوزی، قیطان دوزی و بخیه های تزئینی ببینید. این هنر در جهیزیه دختران بلوچ دیده میشود. به دوختن آینه در کنار پولک در لباسهای محلی، جلیقه، روتختی را آینه دوزی یا سکه دوزی میگویند. این هنر به دلیل زیبایی، مورد استقبال عده زیادی قرار گرفته است.


در این هنر از سکه، منجوق و مروارید، پولک، آینه، خرمهره، دکمه صدفی، نوار یراق و پارچه استفاده می شود. استقبال مردم از این هنر به خاطر زیبایی اش بسیار زیاد است و محصولاتش تنوع فراوانی دارد، حتی به صورت دیوارکوب نیز از هنر سکه دوزی استفاده می شود. نمونه های دیگر این هنر در رختخواب عروس و یا حتی گردن بند شتر در عروسی نیز به چشم می خورد.


حصیر بافی، خولک بافی، سیس بافی

هنری که قدمتی طولانی، به درازای تاریخ شهر سوخته و دریاچه هامون دارد و در میان مردمان سیستان و بلوچستان از جایگاه ویژه ای برخوردار است. این هنر در منطقه ی سیستان با گویش خولک بافی و در بلوچستان با گویش تگرد تلفظ می شود که از نظر نوع مواد ساخت نیز با یکدیگر تفاوت هایی دارند. خولك از ساقه های و تگرد از داز برگ درختان خرمای وحشی تهیه می شود.

محصولات حصیری سیستان می توان سایه بان، پرده و توتن نوعی قایق حصیری را نام برد. سواس صندل، كچو خورجين، روپگ جارو، پروند كمربند جهت بالا رفتن از درخت نخل، سمان (زيرانداز)، سفت یا جانماز، كپات(سبد كوچك) نیز از محصولات حصیری بلوچستان هستند.

روستاهای حاشیه کوه خواجه و شهرستان زابل از مهم ترین منطقه های تولید محصولات حصیربافی در سیستان و نيك شهر، سراوان وسرباز از مهم ترین مناطق تولید این نوع محصولات در بلوچستان هستند.


سیس رشته هایی از الیاف است که در اطراف تنه درخت خرما می‌روید و به آن گیس درخت خرما گفته می شود. در سیس بافی از این الیاف برای تهیه برخی از ملزومات زندگی همچون تک(نوعی زیرانداز حصیری)، نولک (نوعی سبد دسته‌دار برای حمل علوفه و ماهی)، سوند ( نوعی حصیر برای ایجاد حصار و محدود کردن فضا)، کتل ( نوعی زنبیل)، قفس (برای نگهداری مرغ)، انواع طناب و کلاهک آباژور استفاده می شود.


چلیم جواهرات

به استناد متن های تاریخی هنر ترصیع در سیستان، نیشابور و هرات از سده های نخستین در جهان اسلام بسیار مشهور بوده و جالب است بدانید که جواهرات سیستان جزء هدایایی بودند که به مراکز حکومتی فرستاده می شده اند.

وجود کوره های ذوب فلز بسیار قدیمی در این منطقه نشان از قدمت دور و دراز این هنر در این منطقه دارد.

کاربرد عمده زیورآلات برای خودآرایی بوده، اما گاه ریشه های مذهبی داشته و به عنوان قسمتی از بهای عروسی از طرف خانواده داماد به عروس داده می شده است. 


سیستان و بلوچستان، جواهرات و زیورآلات به یادگار ببرید، انتخاب های متنوعی پیش روی شما قرار می گیرد، چرا که این هنر تنوع زیادی در استان دارد؛ چیزی نزدیک به 50 گونه مختلف از در (گوشواره)، چوری (النگو)، سربند، کپگو (گردن بند) و تاسنی (سنجاق سینه) را می توانید خریداری کنید.


دودنی بافی

گویا انواع هنر در سیستان و بلوچستان از قدمتی طولانی برخوردارست؛ دودنی بافی نیز یکی از همین هنرهای تاریخی است که بیشتر مردم سیستان از آن در تزئین خانه شان و گاهی هم به عنوان دفع چشم زخم از مال و جان استفاده می کردند.

اما متاسفانه، گردی از نامهربانی بر این هنر قدیمی نشسته و در حال فراموشی است. این روزها تجملات دنیای امروز، جای خود را به هنرهایی مثل دودنی بافی داده اند.دودنی بافی در اصل تورهای تزئینی است که با گیاه علفی با برگ های ساده منقسم و گلهای زرد متمایل به سفید که در اکثر نقاط استان رویش دارد، درست می شود.


قالی بافی

قالی و گلیم بافی از آن دست هنرهای اصلی ایرانی است که در اکثر استان ها و شهرها به آن مشغولند؛ زنان و دختران بلوچ هم از این قاعده مستثنا نیستند در زمان فراغت خود به بافت قالیچه می پردازند. قالی بافی تاریخی بس طولانی در سیستان و بلوچستان دارد تا جایی که فرش سیستانی از شهرت خاصی برخوردار است. جالب است بدانید که قالی سیستان از لحاظ مبنای تاریخی به 3 دسته مختلف تقسیم می شود:


نوع تاریخی یا كهن، كه تا آغاز قرن چهاردهم هجری (بیستم میلادی) بافته شده است.

نوع میانه، كه از حدود اواخر قرن سیزدهم هجری (نوزدهم میلادی) بافته شده و هنوز هم بافته می‌شود.

نوع نو، كه هم اكنون بافته می‌شود.


گلیم بافی

گليم بافى هم یکی دیگر از صنایع دستی سیستان و بلوچستان است که در تمام این استان به خصوص در بین عشایر، طوایف بلوچ و بلوچ های ساکن سیستان بافت آن رواج دارد. عشایر این خطه، مواد اولیه گلیم را از پشم دام های خود تهیه می کنند. رنگ های گلیم سیستان و بلوچستان هم بیشتر تیره، با زمینه ی قهوه ای، قرمز تیره مایل به قهوه ای، آبی سیر و شتری و رنگ های روشن مثل زرد، سبز، کرم، قرمز و سفید است. نقش های این گلیم هم عموما راه راه و طرح های هندسی است. نوع گلیمی که در سیستان تولید می شود با نوع بلوچی آن، در نحوه برپایی دستگاه گلیم تفاوت دارد.


 سفره بافى

سفره كه به اصطلاح بلوچ ‏ها «جهيزى» نام دارد زمينه‏اش از پشم شتر بافته مى‏ شود و در وسط آن اغلب ترنجى نقش بسته می شود. 


چادر بافى

یکی از هنرهای این استان که اغلب در میان عشایر و کوچ نشینان رواج دارد، چادر بافی است. چادرنشینان، برای اقام خود نیاز به چادری مستحکم دارند. آن ها این چادرها را از موی بز بر روی دار قالی می بافند و در آن زندگی می کنند.


پلاس بافی

 نوعی زیرانداز است که مثل گلیم و قالی برای بافت آن، ابتدا چله کشی انجام می شود. در مرحله بعد، الیاف رنگین پشم تابیده را به شکل خطوط افقي از تار عبور می دهند و شانه می زنند. زمینه ی پلاس را معمولا خطوط افقي و رنگارنگ تشکیل می دهند. پلاس در اصل یک نوع گلیم پشمی است که از گذشته های دور از آن به عنوان زیرانداز جهت حفاظت از رطوبت، سرما و گرمای زمین به کار بسته می شده و از این جهت برای فرش کردن کف چادر عشایر بسیار مناسب بوده است.

پلاس و جاجیم نقش دوزی شده، در ظاهر شبیه به یکدیگرند اما تفاوتی هم دارند؛ در جاجیم خطوط عمودی هستند و در پلاس افقی. پلاس را بیشتر به عنوان سجاده نماز و سفره پیش پای عروس استفاده می کنند.


نمد مالى

از ديگر هنرهاى دستى نمدمالى است. شستن، رنگرزى و تهيه پشم وظيفه مردان بلوچ مى‏باشد ولى ساخت نمد به عهده بانوان است. بعضى از نمدهاى بلوچ به لحاظ تركيب متنوع رنگ‏ها از آثار هنرى نيز محسوب مى‏شود


لنج سازی

یکی از هنرهایی که از دیرباز در مناطق ساحلی این استان رواج داشته است، لنج سازی است. این هنر که بیشتر جنبه ی صنعتی دارد، بیشتر در بندر كنارك و چابهار رواج دارد.


خراطی

خراطی، هنری است که علاوه بر استان سیستان و بلوچستان در استان های دیگر مثل لرستان رواج دارد. خراطی در اصل هنر ساخت اشیا از چوب است که با کمک دستگاهی مخصوص و بعد از مراحلی، اشیایی چون قلیان، گهواره و برخی ظروف اشاره کرد.


زیورآلات سنتی

طلاسازی از هنرهایی است که در استان بلوچستان رایج میباشد. وجود کوره‌های ذوب در این استان که شاید قدیمی‌ترین کوره‌های ذوب فلز در جهان باشد، نشان از قدمت هنر فلزسازی در این استان را دارد.

آخرین مطالب این وبلاگ



Buy Website Traffic Cheap
Buy website Traffic