یکی از زیباترین جلوههای فرهنگ، هنر و تاریخ ایرانی مساجد شهرهای این کشور است که به سبب معماری بسیار خیرهکننده خود در فهرست زیباترین جاذبههای گردشگری ایران قرار میگیرند. مساجد در همه شهر ها و یا کشورها نشانه های فرهنگ و مذهب به همراه اعتقادات دینی آن کشور محسوب می شود.
در شهر های ایران مساجد تاریخی تنها گوشه ای از بی شمار آثار تاریخی آن دیار هستند. مثلا مساجد شهر شیراز آنقدر زیبا هستند که به خاطر آن لقب شهر مساجد زیبا را بر این شهر گذاشته اند.
نمونه هایی بی نظیر و با شکوه از هنر معماری در تاریخ دوران اسلامی ایران هستند. در همه جای ایران زمین مساجد تاریخی زیادی وجود دارند، آن ها آنقدر زیبا هستند که هر کس تماشایشان می کند، می خواهد ساعت ها درونشان بماند و از فضای معنوی آن ها لذت ببرد!
مسجد اتابک – بزرگ ترین مسجد
به آن مسجد نو یا مسجد جامع جدید هم میگویند. یکی از عللی که نو یا جدید نام گرفته است، ساخته شدن آن پس از مسجد عتیق شیراز است این مسجد در ابتدا منزل اتابک سعد بن زندی، پنجمین حکمفرما از سلسله اتابکیان بوده است. فرزند اتابک بیماری سختی گرفت و او نذر کرد در صورتی که حال فرزندش خوب شود، خانهاش را خراب کند و به جای آن مسجد بسازد که همین اتفاق هم افتاد.
بهطور کلی شیراز یکی از شهرهای ایران است که تعدادی از دیدنیترین مساجد ایران را در خود جای داده است. مسجد اتابک یکی از زیباترین مسجدهای معروف ایران است که ارزش تاریخی و هنری بسیار بالایی نیز دارد. این مسجد در قرن ششم هجری و در دوره اتابکان ساخته شده است. مسجد اتابک حدود 20 هزار متر مربع مساحت دارد و در دوران مشروطه، فعالیتهای سیاسی در این مسجد صورت میگرفته است.
مسجد نصیر الملک
شاید اگر این مساجد را از شیراز بگیریم، این شهر نصف زیبایی هایش را از دست بدهد. کاشی کاری های زیبا، آجرکاری های دیدنی، پنجره هایی مشبک با شیشه هایی رنگ و وارنگ و ستون هایی مرتفع و پیچ دار، تنها ذره ای از تزئینات منحصر به فرد مساجد تاریخی شیراز هستند.
مسجد نصیر الملک شیراز، یکی از زیباترین مساجد تاریخی ایران است. این مسجد به بهترین و زیبا ترین شکل ممکن طراحی و ساخته شده تا نمازگزارانش در محیطی آرام و با صفا به عبادت مشغول شوند. نصیر الملک در خیابان لطفعلی خان زند در یکی از قدیمی ترین محله های شیراز به نام گودعربان واقع شده است. دستور ساخت چنین مسجد با شکوهی را میرزا حسن علی خان حاکم فارس که لقب نصیر الملک داشت، در سال 1255صادر کرد تا یادگاری چنین زیبا در شیراز از خود به یادگار بگذارد. از همان ابتدای ورود به این مسجد غرق در زیبایی آن خواهید شد.
مسجد جامع عتیق شیراز
که قدیمی ترین مسجد موجود در این شهر است، مسجد جمعه یا مسجد آدینه نیز می نامند. این مسجد در نزدیکی یکی دیگر از جاذبه های تاریخی مذهبی شهر شیراز به نام حرم شاهچراغ قرار گرفته است. ساخت مسجد جامع عتیق در عهد فرمانروایی عمرولیث صفاری در دوره صفاریان صورت گرفته است. طبق نظر بسیاری از باستان شناسان، مسجد عتیق بر روی بقایای یکی از آتشکده های مهم پیش از اسلام ساخته شده است. البته به دلیل اینکه مطالعات باستان شناسی کمی در این مکان صورت گرفته، نمی توان گفت که این آتشکده مربوط به چه دورانی بوده است. این مسجد یکی از بناهای بسیار مهم در تاریخ شهر شیراز است و علاوه بر نقش مذهبی، نقش سیاسی اجتماعی زیادی را هم در طول تاریخ ایفا کرده است.
مسجد وکیل شیراز
یکی از مساجد تاریخی شیراز است که کریم خان زند، نقش زیادی در توسعه و رونق شهر شیراز داشته است. مسجد وکیل در حقیقت بخشی از یک مجموعه به نام مجموعه وکیل است که در دوران سلسله زندیه و به دستور کریم خان زند ساخته شده اند. بازار و حمام وکیل از دیگر آثار زندیه ای هستند که در مجاورت مسجد وکیل واقع شده اند. مسجد وکیل که 11 هزار متر مربع مساحت دارد، از جمله مساجد دو ایوانی کشور است و دو شبستان در شمال و جنوبش دارد.
مسجد مشیر الملک
از مساجد تاریخی شیراز که از قضا از زیباترین آن ها نیز هست، مسجد مشیر الملک شیراز است. این مسجد زیبا را فردی به نام میرزا ابوالحسن خان مشیر الملک حاکم فارس در دوران قاجار بنا نهاده است. مسجد مشیر سه شبستان و چند حجره دارد و ساختش حدود 10 سال به طول انجامیده است. یکی از زیباتری بخش های این مسجد، کاشیکاری های محراب آن و همچنین کتیبه سنگ مرمر آن است که سوره توحید روی آن نگاشته شده است. در سفر به شیراز حتما سری هم به مسجد زیبای مشیر الملک که در خیابان قاآنی شمالی در محله بازار ارامنه قرار دارد، بزنید.
مسجد نو یا مسجد شهدای شیراز
این مسجد ویژگی دیگری نیز دارد، با حدود بیست هزار متر مربع مساحت، مسجد نو بزرگترین مسجد ایران است. امروزه نماز جمعه شهر شیراز در این مسجد برگزار می گردد، به همین خاطر برخی نام مسجد شهدا را بر آن نهاده اند. نام دیگری هم دارد و دلیل این نام سازنده آن است. پس از آنکه فرزند اتابک سعد بن زنگی دچار بیماری سختی می شود، او نذر می کند که در صورت بهبودی فرزندش، خانه خود را به مسجد تبدیل کند. پس از اینکه فرزند اتابک بهبود یافت، وی مسجدی را به همراه بازار و حمام برای استفاده عموم ساخت. به همین خاطر به این مسجد مسجد اتابک نیز می گویند. البته مسجدی که در آن دوران ساخته شده بود، بنا به دلایلی رو به ویرانی رفت و دوباره آن را از نو ساختند.
مسجد امام اصفهان
نه تنها زیباترین مسجدی است که تا کنون در ایران ساخته شده است بلکه بدون شک در ردیف یکی از بهترین شاهکارهای معماری سراسر جهان نیز قرار میگیرد. یکی از یادگارهای به جا مانده از دوران اقتدار و آبادانی است که صفویان در ایران ایجاد کرده بودند. مسجد امام اصفهان در نزدیکی میدان نقش جهان این شهر قرار دارد و از یک منظره بسیار بینظیر برخوردار میباشد. مسجد امام اصفهان که با استفاده از معماری خشتی بنا نهاده شده است دارای کاشیکاریهایی است که در نوع خود منحصربهفرد میباشند. کاشیهای فیروزهای رنگ این مسجد که با هنرمندی تمام با نقشهای اسلیمی ایرانی تزئین شده است.
مسجد علیقلی آقا اصفهان
از درباریان شاه سلیمان و شاه سلطان حسین صفوی به نام حاج علیقلی آقا، مقارن با سلطنت شاه سلطان حسین، مجموعه ای متشکل از مسجد، بازار، کاروان سرا و چهارسوق را بنا کرد و پس از اتمام کار ساخت، نام خود را بر آن نهاد. مسجد علیقلی آقا یکی از بناهای این مجموعه است که سردر، صحن، ایوان و شبستان بخش های مختلف آن را تشکیل می دهند. سردر بنا مزین به کاشی کاری و مقرنس کاری است و کتیبه تاریخی، گلدستههای فوقانی و غرفههای جانبی نیز در آن به چشم می خورد. بر روی جرزهای سردر، آیات و عباراتی به خط بنایی با کاشی زرد رنگ نقش بسته است. صحن به شکل مستطیل، نسبتا کوچک و فاقد حوض و مهتابی است و در جنوب آن ایوان و محرابی قرار دارد که سنگ مرمر و کاشی کاری معرق در آنها دیده می شود. شبستانی با هشت ستون سنگی در شرق صحن قرار گرفته است که درِ چوبی خاتم دارد. در طرف غرب صحن نیز شبستان دیگری در ابعاد کوچکتر ساخته شده است.
مسجد جامع اصفهان
تاریخ ساخت مسجد جامع با ایجاد شهر اصفهان برابری میکند و ایجاد مسجد اولیه را به سال 156 هجری قمری نسبت میدهند. مسجد در آن دوران به سبک خراسانی و احتمالا بر روی بقایای یک آتشکده ساخته شد و مصاله خشت خام بود.
یکی شدن روستاهای منطقهای به نام سپاهان را در پی داشت و هسته اولیه شهر اصفهان اینگونه شکل گرفت. اولین میدان، بازارها و به مرور زمان محلات و بناهای عمومی، همه و همه در کنار این مسجد ساخته شدند و مردم بیشتری برای سکونت به اطراف آن آمدند. زندگی، کار و عبادت مردم در نزدیکی هم انجام میشد؛ آنها در روز چند نوبت برای ادای نماز به مسجد میرفتند و برای دسترسی آسانتر، خانه و کار خود را به نزدیکی آن آورده بودند. مسجدی تاریخی در بافت قدیمی اصفهان و در انتهای بازار بزرگ است که با نامهای مسجد جامع عتیق و مسجد جمعه اصفهان نیز خوانده میشود. این مسجد در طول چندین قرن شکل گرفته و هر یک از قسمتهای آن، تغییر و تکامل هنر معماری در دوران مختلف پس از اسلام در ایران را نشان میدهند. از این مسجد با عنوان قدیمیترین بنای اصفهان هم یاد میکنند و روایتهای زیادی درباره تاریخچه آن وجود دارد. بد نیست بدانید اهمیت مسجد جامع برای شناخت سلجوقیان و معماری و هنرشان مانند اهمیت میدان نقش جهان برای برسی معماری و هنر دوران صفوی است و به همین دلیل کارشناسان مطالعات زیادی را در این بنا انجام دادهاند.
مسجد شیخ لطف الله اصفهان
زیباترین و مشهورترین مسجد ایران است و در میان گردشگران ایرانی و خارجی محبوب از عواملی باعث شده متفاوت بودن این مسجد از سایر جاذبههای گردشگری ایران باشد اینست که در ساخت مسجد از هیچ منارهای استفاده نشده است. دیگر نکتهای که باید در مورد این جاذبه گردشگری به شما یادآور شویم این نکته است که معماری مسجد شیخ لطف الله به گونه است که در طول روز با تغییر زاویه نور منظره آن تغییر میکند ،
حرم فاطمه معصومه قم
این شهر یکی از شاهکارهای معماری اسلامی ایران به نام حرم حضرت معصومه قرار گرفته است. این آرامگاه تاریخی که بر فراز مدفن خواهر امام هشتم شیعیان ساخته شده است یکی از نمونههای موفق اسلوببندی در هنر معماری ایرانی اسلامی است. حرم حضرت معصومه از کاشیهای رنگارنگی برخوردار است که نظیر آن را کمتر در ایران میتوان یافت. علاوه بر این کاشیکاریهای این حرم در فضای داخلی با هنر آینهکاری ایرانی ترکیب شده است تا شما بتوانید یکی از زیباترین مناظر معماری ایران را نزدیک ببینید.
مسجد جمکران قم
نام مسجدی وسیع و کم نظیر در ۶ کیلومتری شهر قم و در نزدیکی روستای جمکران است که منسوب به امام زمان (عج) می باشد. بر اساس روایات تاریخی و دینی، شالوده ی این مسجد را حسن بن مثله جمکرانی به دستور امام زمان (عج) بنیان نهاده وتا دهه پنجاه شمسی، ساختمان کوچک و سادهای داشته است.
امروزه این مسجد بناها و تاسیسات متعددی را در خود دارد و با واحدهای گوناگونی مانند واحد مراسم و تبلیغات، روابط عمومی، کتابخانه، انتشارات و تحقیقات، ثبت کرامات، نذورات و هدایا، از حدود پانزده میلیون زائر در سال پذیرایی می کند. شب چهارشنبه هر هفته و روز تولد امام زمان (ع) از پر زائرترین روزهای این مسجد مقدس است.
مسجد جامع یزد
یزد از زیباترین هنر معماری ایرانی است. در این شهر چندین اثر معماری بسیار پر شکوه قرار دارد مسجد جامع یزد به سبب منارههای بسیار عظیم خود مشهور است. منارههای دو قلوی مسجد جامع یزد بیش از 52 متر ارتفاع دارد. این مسجد که چند قرن از قدمت آن میگذرد با منارههای خود اوج دانش مهندسی ایرانیان را در زمان ساخت تنها با استفاده از محاسبات ریاضی که به صورت دستی انجام شده این بنای شگفتانگیز ساخته شده است و هنوز بعد از 5 قرن پا برجا مانده است. علاوه بر این منارههای عظیم نباید از هنر معماری به کار رفته در طراحی این جاذبه گردشگری غافل شد. مسجد جامع یزد دارای یک طراحی منحصربهفرد است که با کاشیکاریهای خاص شگفتانگیزتر نیز میشود.
بقعه و خانقاه شیخ صفی الدین اردبیلی
یکی از صوفیان برجسته ایران که بزرگ خاندان صفویه و شاه اسماعیل صفوی نیزهست بعد از مرگ شیخ صفی الدین او در اردبیل به خاک سپرده شد و در فاصله قرنهای شانزدهم تا هجدهم میلادی بنای مذهبی که امروزه آن را با نام بقعه و خانقاه شیخ صفی الدین شناخته شده که دارای هفت در ورودی که نمادی از تفکرات مذهبی صوفیان ایران میباشد. معماری این خانقاه زیبا به گونهای است که با کاشیکاریهای متعدد خود بسیار زیباست ودر این خانگاه جایگاههای مخصوص برای نگهداری ظروف سفالی و چینی اهدا شده است متاسفانه بسیاری از این آثار سفالی در طول سالیان متمادی از میان رفتهاند و تعدادی از آنها که بر جای ماندهاند اکنون در موزههای مختلف ایران نگهداری میشوند.
مسجد کبود، تبریز
یکی از زیباترین آثار معماری ایران است که زمانی سراسر دیوارهای آن با کاشیهای فیروزهای رنگ پوشیده شده بود. اما متاسفانه در سال 1799 میلادی در اثر وقوع یک زلزله خسارات زیادی به این مسجد وارد شد و بسیاری از کاشیهای آن از میان رفت. با وجود این خرابیها همچنان بخش مهمی از کاشیهای به کار رفته در مسجد کبود تبریز بر جای مانده است و نشاندهنده عظمت و زیبایی خیره کننده این بنای تاریخی هستند. مسجد کبود تبریز یک فضای بسیار زیبا و دلنشین که با کاشیکاریهای زیبا و خط نوشتههای بسیار دیدنی تزئین شده است.
مسجد گوهرشاد، مشهد
مسجد تاریخی گوهرشاد از زیباترین جاذبههای گردشگری مشهد که در ضلع جنوب حرم امام رضا قرار دارد. این مسجد تاریخی در قرن پانزدهم میلادی و به دستور گوهرشاد بیگم همسر محبوب شاهرخ ساخته ودر طول 5 قرن گذشته بارها به سبب بلایای طبیعی و انسانی آسیب دیده است توانسته زیبایی و عظمت خود را حفظ کندو یکی از عواملی که باعث شهرت این جاذبه گردشگری شده است کاشیکاریهای بسیار ظریف این مسجد و خط نوشتههای بسیار زیبایی است که برای تزئین آن به کار رفته است. وظیفه ساخت و طراحی این مسجد بسیار زیبا را یکی از بزرگترین معماران قرن پانزدهم ایران به نام قوام الدین شیرازی بر عهده داشته که از ابتدای شروع کار تا پایان آن نظارت مخصوصی بر ساخت مسجد گوهرشاد داشته است.
مسجد جامع فهرج، قدیمی ترین مسجد
قدیمی ترین مسجد ایران که بنای آن از ابتدا به نیت مسجد بودن ساخته شده است، مسجد جامع فهرج در روستایی با همین نام از توابع کرمان است. این مسجد اکنون یک اثر تاریخی ارزشمند است. مسجد روستای فهرج در سال 32 هجری ساخته شده است و اکنون یکی از مسجدهای معروف ایران و جاذبه های گردشگری کرمان شناخته میشود. در میان مسجدهای ایران آثار قدیمی زیادی وجود دارد اما پژوهشگران و متخصصان این مسجد را بهعنوان قدیمیترین بنای اسلامی در ایران که هنوز هم سر پا است، میشناسند.
بناهای دیگر و قدیمیتری از مسجد جامع فهرج وجود دارند که در ابتدا آتشکده بودهاند و پس از ورود اسلام به ایران، آن آتشکدهها به مسجد تبدیل شدهاند. یکی از معروف ترین مسجدهای ایران که در ابتدا آتشکده بوده است، مسجد تاریخانه دامغان است.
مسجد آرد و خرما – کوچک ترین مسجد
یکی از عجیبترین مسجدهای معروف ایران مسجد 3 متر در 5 متر واقع در اردکان یزد است. به این مسجد، مسجد آرد و خرما میگویند. کسی نمیداند چرا این مسجد به این اندازه کوچک ساخته شده است، حتی مشخص نیست که این مسجد در دوران صفویه ساخته شده است یا در دوران قاجار. همچنین بر سر دلیل نامگذاری این مسجد هم اختلاف نظر است. بهنظر میرسد تنها چیزی که درباره آن کاملاً مشخص است، رتبه اول کممساحتترین مسجد ایران است.
مسجد آقابزرگ کاشان
جزو مسجدهای معروف ایران هم هست، در دوران قاجار توسط ملا مهدی نراقی ملقب به آقابزرگ در کاشان ساخته شد. این مسجد داخل عمارتی بزرگتر که شامل یک مدرسه نیز است، واقعشده است. معماری خاص این بنا، مانند برخی دیگر از بناهای تاریخی کاشان، طوری طراحی شده است که با تغییرات جریانات هوا، در تابستان خنک باشد و در زمستان به راحتی گرم شود.
مسجد رنگونیها
یکی از مسجدهای معروف ایران و واقع در آبادان است. علت شهرت این مسجد، معماری خاص و غیررایج آن بهعنوان یک مسجد است. در واقع اگر بیرون آن بایستید نمیتوانید متوجه شوید که این ساختمان یک مسجد است و ممکن است آن را با یک بنای تاریخی، موزه یا اداره اشتباه بگیرید. سبک معماری این مسجد هندی است و علت تفاوت ظاهری آن نیز همین است. این مسجد توسط پاکستانیهایی که حدود 100 سال پیش برای شرکت نفت کار میکردند، در این محل ساخته شده است.
قدیمی ترین مسجد جامع قزوین
شهر قزوین مسجدی که قدمتش به سال ها پیش باز می گردد و از بزرگترین مساجد ایران و کهنترین مسجدجامع ایران به شمار می رود. مسجد جامع قزوین از شاهکارهای هنر معماری سلجوقی به شمار می رود و آثار معماری دورههای مختلف تاریخی در آن جلوه گر است.گنبدخانه این مسجد از نخستین نمونه های ساخت گنبد در ایران به شمار می رود و کتیبه های درون آن بسیار زیبا و بی نظیر هستند.
مسجد جامع شافعی
اهل سنت در راسته بازار کرمانشاه می باشد که در سال ۱۳۲۴ تأسیس شده است. در گذشته در محل این مسجد زائر سرایی قرار داشته که به همت تعدادی از خیرین اهل سنت به سرپرستی مرحوم حاج ملاسید حسین مسعودی خریداری شد و به جای آن مسجدی شکوهمند احداث گردید. این مسجد در زمره زیباترین مساجد ایران قرار دارد.
مسجد چوبین
حمید مجتهد بعد از بازگشتش به ایران با احیای روستا چوبی نیشابور واقدام به ساخت اولین مسجد چوبی جهان با قابلیت تحمل 8 ریشتر زلزله نمود. مسجد چوبی 200 مترمربع مساحت دارد و در ساخت آن حدود 40 تن چوب به کار رفته است. این مسجد در دهکده ای زیبا و محلی که بسیار موریانه خیز است ساخته شده اما با استفاده از تدابیر مهندسی تا به حال آسیبی از جانب موریانه ها ندیده است. مسجد چوبین که به شکل کشتی وارونه است، دو سال به طول انجامید و نکته جالب توجه آن است که تمام تزئینات مسجد، کابینت ها، دیواره ها و حتی سینی های آبدارخانه مسجد از چوب می باشد.
مسجد جامع بروجرد
لرستان سرزمین جاذبه های گردشگری دارای یکی از مهمترین مساجد تاریخی ایران با معماری فوق العاده زیبا ست. یکی از برجستهترین آثار تاریخی لرستان است که با داشتن قدمتی بیش از1200سال یکی از نخستین مسجدهای ساخته شده در ایران است.مسجد جامع بروجرد در قلب بافت تاریخی و در مرکز قدیمی ترین محله و هسته اولیه شکلگیری شهر در کنار بازار تاریخی واقع شده است.معماری مسجد جامع بروجرد منحصر بهفرد و یکی از شاهکارهای معماری ایران است که هم ویژگی های معماری اسلامی و هم معماری ایرانی را در خود جای داده است
مسجدجامع بستک
اولین مسجد جامعی است که در بستک بنا شدهاست، ویکی از اماکن تاریخی و از نقاط دیدنی استان هرمزگان در جنوب غرب ایران است. «مسجد جامع قدیم شهر بستک» یکی از زیباترین مساجد استان است، در گذشته شامل دوباب مسجد بودهاست که امروزه تنها یک مسجد باقی ماندهاست، این خرابیها بیشتر بر أثر زلزله ایجاد شدهاست.
مسجد جامع قدیم شهر بستک اولین مسجدی است که در شهر بستک ساخته شدهاست، و گویند اولین بنیان این مسجد توسط فرمانروای باقدرت جهانگیریه و بستک شیخ محمد بستکی بودهاست، ولی بعد از شیخ محمد خان نیز چند بار دیگر از جانب فرمانروایانی که بعد از شیخ محمد بستکی به حکومتی رسیدهاند بازسازی وتعمیر شدهاست. أما روایت دیگری نیز وجود دارد که میگوید: بنای این مسجد بیش از سه قرن پیش توسط بانویی مؤمنه بنام «بی بی » ساخته شدهاست وبیش از چند مرحله مرمت وبازسازی شدهاست.
بادگیری که بر فراز بام مسجد برای محراب بنا شده از دیگر ویژگیهای این مسجد است. بادگیر علاوه بر اینکه موجب جابه جایی هوا و خنکشدن محراب میشود در مطبوع وخنک ساختن فضای شبستان نیز مؤثر است. ایوان مسجد تا حدودی همان حالت أولیه خود را حفظ کرده وکمتر دست خوش تغییر وتحول قرار گرفته أما باز همچنان آثار حوادث و أثرات طبیعی در طاقهای آن پیداست.
این مسجد در محله بازار ودر وسط شهر بستک واقع شدهاست. از نظر زیبایی یکی از کاملترین مساجد شهرستان بستک به شمار میرفتهاست در آن دوران. محراب و منبر زیبای آن، و مناره جذاب آن، و درون مسجد دارای تزیینات گچبری ارزندهای است و قدمت آن به دوره زندیه میرسد . در حال حاضر این مسجد تاریخی متروک وبه شکل مخروبه دیده میشود. این بنای تاریخی سازهای سنگی با مصالح گچ و اندودهای ساروجی است که بنیان اصلی مسجد را تشکیل دادهاند. تاریخ بنای این أثر معماری به اوایل دوران زندیه بر میگردد.
مسجد جامع قبله
نام مسجدی است واقع در دهستان کوخرد در بخش کوخرد شهرستان بستک استان هرمزگان ایران این مسجد در سال 1310هجری قمری ساخته شده است .
در ساخت این مسجد تمام کوخردی ها از زن و مرد شرکت داشتند ، هر کس به قدر استطاعتش . آنهایی که توانایی پرداخت پول نداشتند ، مصالح و لوازمی مانند سنگ ، چوب ، آب و گل می آوردند . زن ها هم در این کار عظیم بی بهره نبودند ، آنان در شب ها که مرد ها در سر کار نبودند ، می رفتند و از درواه شمو ( نام رودخانه ای فصلی در شمال غربى کوخرد ) سنگ می آوردند ، این زنان سنگ را بر روی سرشان می گذاشتند و برای ساخت مسجد می آوردند و صبح که مرد ها بر سر کار می آمدند از آن سنگ ها استفاده می کردند .استاد بنایی که این مسجد را ساخت معمار حاجی ملا محمد شریف کاظم نام داشت و اولین امام و پیش نماز مسجد هم حاجی ملا مصطفی کوخردی نام داشت . یکی از علماء برجسته کوخرد به نام ملا محمد علی کوخردی که شخص معروفی بوده است ، به همین مسجد وابستگی داشت .
مسجد دلگشا بندرعباس
یکی از مهم ترین اماکن مذهبی این استان به شمار می رود.مسجد جامع بندرعباس یکی از قدیمی ترین مساجد استان هرمزگان است که روبروی بلوار طالقانی (بلوار ساحلی) شهر بندرعباس در سه راهی دلگشا قرار دارد از همین رو با نام مسجد جامع دلگشا نیز شناخته میشود. همچنین این مسجد به علت هم جواری با مرقد امامزاده شاه محمد تقی به مسجد امامزاده نیز مشهور است.
در سال 1175هجری قمری توسط زین العابدین ابوالقاسم اِوَزی در محله بازار و در ضلع شمالی بلوار آیت الله طالقانی احداث شد اما در حدود سال 1354خورشیدی گسترش یافته و به غیر از بخشی از شبستان آن، کاملاً تجدید بنا شد.
بنای قدیمی مسجد شامل یک شبستان دو طبقه با 12 ستون در مرکز و ایوان های ستون دار در سه جبهه جنوبی، شرقی و غربی بوده است. ستون های شبستان مسجد دارای پایه های مکعبی شکل بوده و در بالا توسط قوس های جناغی به یکدیگر اتصال یافته و زمینه را برای برپا داشتن سقف تیرپوش مسجد فراهم ساخته اند. در تعمیرات اخیر مسجد، ساقه و پایه ستون ها با قطعات سنگ نما پوشش یافته اند. بخش های فوقانی ستون ها و سرستون ها با تزئینات گچی زینت داده شده اند.
مسجد جامع دلگشا با حدود 4900 مترمربع زیربنا، از نظر زیبایی، یکی از کامل ترین مساجد جنوب به شمار می رود. قدمت محراب، منبر و مناره زیبای مسجد به دوره زندیه میرسد.
داخل مسجد در جهت طولی از 7 دهانه و در جهت عرضی از 4 دهانه فرش انداز شکل گرفته است و محراب آن در وسط دیوار طولی جنوبی قرار دارد. پوشش سقف به کمک دیوارهای دو طرف و قوسهای تیزهدار بر روی 16 ستون استوار شده است. در حال حاضر نیز در این مسجد به طور مرتب در روزهای جمعه نمازهای جمعه و در اعیاد مذهبی برگزار میشود.
مسجد ملک بن عباس بندر عباس
به دستور محمد بن عباس بحرینی برای سید محمد عالم ساخته شد . این مسجد به جای مسجدی قدیمی تر در همان مکان ساخته شده ، بنای مسجد از دوره ی صفویه و مسجد کنونی متعلق به دوره ی قاجار است . مناره این مسجد در سال 1237شمسی ساخته شد مناره و مسجد این بنا توسط استاد محمد نامی ( کسی که یکی از مناره های بارگاه امام علی (ع) را ساخته است مناره بن عباس واقعا زیبا و دیدنی است و کاشیکاری های جالبی دارد و شبستانی بزرگ با طاق های کلیل و گچ بری های زیبا و یک مناره ی جالب و منحصر بنحصر به فرد 32 متر ارتفاع دار دارد .
تمامی بنای مسجد ، یک شبستان بزرگ و نیمه ویران و یک مناره باقی مانده و مناره و شبستان این مسجد از نظر قدمت ساختمان با سایر بناهای تاریخی شهر یکسان نیست و سبک معماری آن ویژگی منحصر به فردی دارد.
مناره مسجد که 22 متر طول و 3/5 متر قطر دارد از لحاظ سبک ساختمان با دیگر مناره های ایرانی متفاوت است . طرح معماری بالای گل دسته آن ترکیبی از طرح های معماری هنری و ایرانی است و به شکل مارپیچ و ممانند مار حلقه شده و در بالای گنبد و بر انتهای گلدسته قرار گرفته است . ساختمان این مناره و محوطه آن با پنجره های مشبک و کاملاً به سبک هندی چوب سازی شده است . کنده کاری های روی چوب به صورت قوس های تزیین و نماهای رواقی است .
چتر سایبان روی مأذنه ، تقلیدی از مرغان پر گشاده هندی است . شبکه های چوبی تحتانی آن مشبک و منطبق بر ترکیب های کثیر الاضلاع هندی و از چوب است . سبک درب سازی آن ایرانی بوده و بقیه گل دسته یعنی ستون استوانه ای شکل و تزیینات آجرکاری و گچ بری و ستون سازی زیر مأذنه دارای نقش و سبک دوران قاجار و متأثر از سبک معماری و تزییناتی دوران صفوی است .
گچ بری سقف شبستان و ایوان آن ، ترکیبی از قالب گیری و قطعات گل و بته است و نماسازی آن گچی است . در قسمت های برجای مانده داخل بنا ، به طور کاملاً آشکاری سبک نماسازی داخل معابد هندی به کار رفته است .
مسجد قاضی روستای شیشوان عجب شیر
سقف بی نظیر و دیدنی مسجد قاضی روستای شیشوان عجب شیر بر روی شش ستون چوبی و پایه های آن بر قطعات سنگ استوار است، مسجد زیبای قاضی روستای شیشوان زیباترین مسجد تاریخی منطقه عجب شیر از دوران صفویه به نسل های کنونی به یادگار رسیده است.
این مسجد زیبای چوبی که شاهکاری از هنر معماری اسلامی به حساب می آید، در وسط میان مرکزی روستای شیشوان قرار گرفته و از آن به عنوان عبادتگاه از سوی مومنان محلی و بازدیدکنندگان استفاده می شود. سقف چوبی این مسجد که در تزیین آن از طرح های زیبای گل و بوته و طرح های اسلیمی استفاده شده و دیدگان انسان را نوازش می دهد. سقف بی نظیر و دیدنی این مسجد بر روی شش ستون چوبی و پایه های آن از قطعات سنگ استوار می باشد.
مسجد قاضی که از نظر معماری به مساجد تاریخی سفید مراغه و کبود بناب مشابهت دارد، جزو اولین مساجد تاریخی چوبی کشور محسوب شده و به طاقچه های پنج و هفت قومی مهیاست. ارتفاع این مسجد و همچنین پایه های سنگی آن در مقایسه با دیگر مساجد چوبی منطقه کوتاه تر بوده و از سادگی خاصی برخوردار است.
مسجد بنكويه يا پامنار زواره
از گنجينه های ارزشمند و بی نظيری است كه در زمان سلجوقيان به سال 461 هـ ق بنای آ“ به پاياه رسيده است. اين مسجد ابتدا دارای 7 محراب با گچبريهای نفيس بوده اما متاسفانه بخش هايی از اين مسجد در سال 1359 هـ ش توسط گروه نوسازی مسجد تخريب و كتيبه های زيبا همراه با چندين محراب جايش را به سالن اجتماعات داد و اكنون تعدادی ايوان و يك شبستان با سه محراب و يک صحن و يک مناره از اين مسجد باقی مانده است. اين مناره دومين مناره تاريخ دار در ايران است .اين مناره بيش از 20 متر ارتفاع دارد و جدار آن از آجر ، خاك و گچ است و استوانه ای است بر روی يک هشت ضلعی كه در كوچكی به داخل آن باز مي شود و يک ميله آجری چون محور در داخل آن قرار گرفته و پله هايی در گرداگرد آن در جهت عقربه ساعت به طرف بالا ساخته شده است.
دیگه نگو شام چی بپزم !! ○مجله آشپزی شکمو○
مشاهده