وبلاگ سرگرمی و دانستنی ها
» تاریخچه گاهشماری و تقویم ایران
با تقویم چه کاری می توانید انجام دهید؟
تاریخ امروز
جمعه، ۲۷ اسفند ۱۴۰۰
۱۴۰۰-۱۲-۲۷
Friday, March 18, 2022
۲۰۲۲-۰۳-۱۸
الجمعة، ۱۵ شعبان ۱۴۴۳
۱۴۴۳-۰۸-۱۵
مطلب مرتبط
ترند کیف و کفش تابستان ۲۰۲۶1 اسفند فتح اندلس به دست مسلمانان (92 هـ ق)
5 اسفند جشن اسفندگان(سپندارمذگان) روز عشق
5 اسفند روز بزرگداشت زمین و بانوان
5 اسفند روز بزرگداشت خواجه نصیر الدین طوسی و روز مهندس
8 اسفند شهادت حضرت امام موسی كاظم (ع) (183 هـ ق)
10 اسفند مبعث حضرت رسول اكرم (ص) (13 سال قبل از هجرت) (تعطیل)
12 اسفند روز مبارزه با استعمار انگلیس (سالروز شهادت رئیسعلی دلواری)
12 اسفند روز به ورز
14 اسفند روز احسان و نیکوکاری
15 اسفند روز پاسدار و ولادت حضرت امام حسین (ع) (4 هـ ق)
15 اسفند اسفند روز درختکاری
16 اسفند ولادت حضرت ابوالفضل العباس (ع) و روز جانباز (26 هـ ق)
17 اسفند ولادت حضرت امام زین العابدین (ع) (38 هـ ق)
17 اسفند روزجهانی زن
23 اسفند ولادت حضرت علی اكبر (ع) و روز جوان(33 هـ ق)
23 اسفند تولد آلبرت انیشتین
25 اسفند پایان سرایش شاهنامه
27 اسفند ولادت حضرت قائم (عج) (255 هـ ق)و جشن نیمه شعبان (تعطیل)
27 اسفند روز سربازان گمنام امام زمان (عج)
29 اسفند روز ملی شدن صنعت نفت ایران
تاریخچه گاهشماری و تقویم ایران
تقویم همیشه یکی از مهمترین وسیله ها برای برنامه ریزی و زمانبندی بوده و هست. تقویم ها انواع مختلفی دارند و هر سال تغییر میکنند و بدون شک در طول تاریخ ایران این گاه شمارها تغییرات زیادی را به خود دیده اند. در ادامهی این مطلب میخواهیم شما را با انواع تقویمها، تاریخ شمسی و میلادی، گاهشماری ها
منشا تقویم ایرانی چیست؟
قدیمیترین شواهد از سنتهای تقویم ایرانی مربوط به هزاره دوم پیش از میلاد است و احتمالاً حتی به پیش از ظهور زرتشت پیامبر ایرانی میرسد. اولین تقویمی که به طور کامل حفظ شده، مربوط به هخامنشیان است، سلسله سلطنتی قرن پنجم قبل از میلاد که باعث پیدایش دین زرتشتی شد.
لحظه تحویل سال
حال و هوای عید نوروز که میآید؛ یکی از اصلی ترین چیزهایی که باید بدانید؛ لحظه ی تحویل سال است. همان ثانیهای که سال کهنه و پر گرد و غبار را کنار میگذاریم و با خواندن یا مقلب القلوب از سال نو استقبال میکنیم. همانطور که میدانید، لحظه تحویل هر سال متفاوت است. برای مثال لحظه تحویل سال 1399 در ساعت 7 و 19 دقیقه و 37 ثانیه صبح روز جمعه بود. اما لحظه تحویل سال 1400 در ساعت 13 و هفت دقیقه و 28 ثانیه خواهد بود.
تاریخ شمسی
تاریخ ایران بر پایهی گاهشماری هجری خورشیدی یا گاهشماری شمسی بنا شده است. این گاهشمار ریشهای قدیمی دارد و آغاز سال رسمی آن با اولین روز از بهار که همان عید نوروز است، برابری میکند. ماههای سال به شمسی شامل فروردین، اردیبهشت، خرداد و 9 ماه دیگر میشوند که آخرین آنها اسفند نام دارد. البته باید گفت که نام ماههای شمسی با گذشت زمان کمی تغییر کرده و تلفیق زبان عربی با فارسی، در این تغییر بی اثر نبوده است. این گاهشمار از 365 روز تشکیل شده و بر پایه گاهشمار جلالی است. در جدول پایین میتوانید همه ماههای شمسی را به ترتیب با نام امروزی و اصلیشان مشاهده کنید.
نام اصلی ماههای شمسی: فرورتینام، فرورتین - اشاوهشیت، اشاوهشیتا - خردات - اَمُرداد - شتریور - میتر - آپ - آتر - داثوش - وهومن - اسپندر
نام امروزی ماههای شمسی: فروردین - اردیبهشت - خرداد - تیر - مرداد - شهریور - مهر - آبان - آذر - دی - بهمن - اسفند
فصلهای شمسی: بهار، تابستان، پاییز، زمستان
تاریخ میلادی
گاهشمار یا تقویم میلادی، یکی از رایجترین گاهشماری ها محسوب میشود که در حال حاضر، تاریخ بیشتر کشورهای جهان بر اساس همین گاهشماری میلادی است. مبدا این تقویم، میلاد حضرت عیسی، پیامبر دین مسیحیت است. جالب است بدانید در برخی کشورها به گاهشماری میلادی، گاهشماری گریگوری هم گفته میشود. کاتولیکها اولین کسانی بودند که تاریخ میلادی را پذیرفته و بر اساس آن زندگی خود را تنظیم کردند. قالب تاریخ میلادی مانند تاریخ شمسی بر پایه 12 ماه و 365 روز است. ماههای سال به میلادی را میتوانید در جدول زیر مشاهده کنید. در حال حاضر بیش از 2020 سال از تولد حضرت مسیح و همچنین مبدا تاریخ میلادی میگذرد.
ماههای سال به میلادی: 1- ژانویه 2- فوریه 3- مارس 4- آوریل 5- مه 6- ژوئن 7- ژوئیه 8- اوت 9- سپتامبر 10- اکتبر 11- نوامبر 12- دسامبر
املای انگلیسی: January - February -March - April - May - June - July - August - September - October - November - December
تاریخ قمری
گاهشمار قمری یا تقویم اسلامی، مبدا اسلامی دارد و از آن به عنوان تاریخ رسمی، در بیشتر کشورهای اسلامی استفاده میشود. مبدا تاریخ قمری، هجرت پیامبر اسلام، از مکه به مدینه است. و از آن روز بیش از 1440 سال میگذرد. اولین ماه این تقویم، ماه محرم است و در واقع سال نو قمری با اولین روز از ماه محرم، آغاز میشود. ماهی که همهی مسلمانان در آن مجالس عزای امام حسین را برگزار میکنند. در این گاهشماری هر سال 12 ماه دارد که هرکدام از ماهها 29 روزه یا 30 روزه هستند. تعداد روزهای سال قمری در تقویم آن، 354 روز است. که در سال کبیسه یه 355 روز میرسد. ماههای گاهشماری قمری، به ترتیب عبارتند از:
محرم - صفر - ربیعالاول - ربیعالثانی - جمادیالاول - جمادیالثانی - رجب - شعبان - رمضان - شوال - ذیقعده - ذیحجه
گاه شمار جلالی دقیقترین تقویم جهان کدام است؟
باید بگویید گاه شمار یا تقویم جلالی همانطور که قبلا هم گفتیم؛ پایه و اساس تاریخ شمسی بر طبق همین گاه شماری بنیاد شده. پس برای ایرانیان از جایگاه ویژهای برخوردار است. قبل از شروع گاه شماری جلالی، مردم از گاهشماری یزدگردی استفاده میکردند. اما چه چیزی باعث بر کنار شدن این گاه شمار شد؟ تقویم یزدگردی نسبت به سال کبیسه بی توجه بود و همین بی توجهی باعث شد که عید نوروز به جای تاریخ اصلی خود، یعنی یکم فروردین، در تاریخ نوزدهم فروردین باشد. گاه شمار جلالی بعد از دوران مشروطه در ایران به طور رسمی شناخته شد و تا قبل از آن، مردم آن را نمیشناختند. جالب است بدانید مبدا این گاه شمار، بر تخت نشستن ملکشاه است که اختلاف آن با سال شمسی، حدود 457 سال میباشد.
مطلب مرتبط
ماچا چیست؟ راهنمای کامل نوشیدنی سبز محبوب ژاپنیمناسبتهای مذهبی در ایران
همیشه از جایگاه ویژهای برخوردار بودند. و دلیل این اهمیت ویژه، دین رسمی کشور، یعنی اسلام است. مناسبتهای مذهبی اسلامی بر اساس تقویم اسلامی و سال قمری شکل میگیرند. به همین دلیل در هر سال شمسی، این مناسبتها تغییر میکنند و در روزهای مختلف جا به جا میشوند. برای مثال نیمه شعبان که روز ولادت امام زمان (عج) است؛ در سال 1399 مصادف با 21 فروردین بود و در سال 1400 مصادف با 8 فروردین. یکی از معروفترین مناسبتهای مذهبی در تقویم میلادی 25 دسامبر است و مسیحیان هر ساله این روز را جشن میگیرند. ایام مذهبی در تقویم هجری قمری هم که فراوان یافت میشود. از عزاداری برای امام حسین در ماه محرم گرفته تا تولد حضرت علی و روز پدر در 13 رجب.
سال کبیسه
کبیسه یک واژهی عربی و به معنی پرُ کردن است. در ایران و در تاریخ شمسی، هر چهارسال، یکبار سال کبیسه است. که یک روز را به روز آخر سال اضافه میکنند و در واقع ماه اسفند که 29 روز دارد؛ در سال کبیسه، 30 روزه میشود. در گاهشماری قمری هم سال کبیسه وجود دارد و هر سه سال یکبار اتفاق میفتد که وقتی روز کبیسه را به روزهای سال قمری اضافه کنیم؛ 355 روز میشود.
دلیل سال کبیسه چیست؟
برای اینکه خورشید یک دور کامل دور زمین بچرخد؛ 365 روز و 6 ساعت طول میکشد. پس نتیجه میگیریم که در حقیقت یک سال واقعی 365 روز و 6 ساعت است. حالا برای جبران کردن این 6 ساعت، هر چهار سال یکبار یک روز را به آخر اسفند اضافه میکنند و آن سال را سال کبیسه مینامند.
ساعت رسمی کشور
ساعت رسمی هر کشور، به دلیل قرار گرفتن روی نصفالنهارهای مختلف؛ با یکدیگر متفاوت است. همه ما در اولین روز از سال جدید خورشیدی، یعنی یکم فروردین ساعتهای خود را یک ساعت جلو می کشیم. و در ساعت 12 شب روز 30 شهریور، ساعتها را یک ساعت عقب میکشیم تا به حالت اول خود برگردد. و اختلالی در زمان بازگشایی مدارس، ایجاد نشود. ساعت رسمی با ساعت واقعی، کمی تفاوت دارد اما وجود آن در کشور، باعث برقراری نظم در امور میشود.
سالنامه
سالنامه، تقویم، یا وقایع نامه، همانطور که از اسمش پیدا است؛ وسیله ای برای مشخص کردن روزهای سال، تعطیلی ها، مناسبت ها و اعیاد مذهبی است. سالنامه ها و سررسیدها هر ساله تغییر میکنند چرا که مناسبت های مذهبی در اصل به تاریخ قمری هستند و در هر سال خورشیدی در یک روز متفاوت میباشند. سالنامهها به زبان ساده نوشته شده اند و همهی مردم از سالنامه مخصوص کشورشان استفاده میکنند. در سررسیدها، شما علاوه بر مشاهده روزهای خاص سال، میتوانید برنامه هرروزتان را تا آخر سال در آن یادداشت کنید.
منبع : pasoon.ir/
